ព្រះករុណាសម្តេច ព្រះបរមនាថ នរោត្តម សីហមុនី ជាព្រះរាជបុត្រា នៃព្រះករុណាព្រះបាទ នរោត្តម សីហនុ និងសម្តេចព្រះមហាក្សត្រី នរោត្តម មុនីនាថ សីហនុ។ ទ្រង់ប្រសូតនាទីក្រុងភ្នំពេញ នៅថ្ងៃទី១៤ ឧសភា ឆ្នាំ១៩៥៣ គឺមុនកម្ពុជា បានទទួលឯករាជ្យពីអាណានិគមន៍និយមបារាំង ប្រមាណជា៦ខែប៉ុណ្ណោះ។
កាលពីយុវវ័យ ព្រះអង្គនិយមសិក្សាអំពីសិល្បៈរបាំ ដូរ្យតន្ត្រី និងល្ខោនធ្លាប់ជាជ័យលាភីក្នុងការប្រកួតផ្នែករបាំបូរាណ ក្លាស្ស៊ិក នៅវិទ្យាស្ថានអភិរក្ស ខាងដូរ្យតន្ត្រី និងនាដសាស្ត្រជាតិ ទីក្រុងប្រាក ប្រទេសឆេកូស្លូវាគី សម័យកុម្មុយនីស្ត ឆ្នាំ ១៩៧១។ ពីឆ្នាំ១៩៧៦ ដល់ ៧៩ ទ្រង់ជាប់ឃុំឃាំងក្រោមរបបខ្មែរក្រហមប៉ុលពត ជាមួយព្រះវរវាជបិតា និងព្រះវររាជមាតា ព្រមទាំងព្រះអនុជ សម្តេច នរិន្ទ្រពង្ស។
ផុតពីរបបវាលពិឃាត ព្រះអង្គបំពេញតួនាទីនានា ពាក់ព័ន្ធនឹងសិល្បៈភាគច្រើននៅឯប្រទេសបារាំង។ ព្រះករុណាសម្តេច ព្រះបរមនាថ ទ្រង់មានជំនាញខាងភាសាសាស្ត្រ ដោយទ្រង់អាចមានបន្ទូលបានជាភាសាខ្មែរ បារាំង ភាសាឆែក និងភាសាអង់គ្លេស។ ខណៈដែលព្រះអង្គប្រថាប់នៅទីក្រុងប៉ារីស កាលពីឆ្នាំ ១៩៩៣ ទ្រង់បានកសាងស្នាព្រះហស្តជាខ្សែភាពយន្ត របាំបាឡេត៍ ចំនួនពីររឿង គឺរឿង «សុបិន» និង «ធាតុទាំង៤»។
នៅថ្ងៃទី ១៤ ខែតុលា ឆ្នាំ២០០៤ ពេលព្រះអង្គមានព្រះជន្មបាន ៥១ ព្រះវស្សា ព្រះករុណាសម្តេចព្រះបរមនាថ ទ្រង់បានត្រូវក្រុមប្រឹក្សាព្រះរាជសម្បត្តិ ជ្រើសរើសឲ្យឡើងគ្រងរាជ្យ ជាព្រះមហាក្សត្រក្រុងកម្ពុជា។
៥ឆ្នាំបានកន្លងផុតទៅហើយ ចាប់តាំងពីព្រះករុណា សម្តេចព្រះបរមនាថ នរោត្តម សីហមុនី ទ្រង់បានឡើងគ្រងរាជ្យ និងបានធ្វើសច្ចាប្រណិធាន ក្នុងពិធីរាជាភិសេក កាលពីខែតុលា ឆ្នាំ២០០៤ ថានឹងប្រតិបត្តិតាមដំបូន្មានរបស់ព្រះវររាជបិតា ព្រះមហាវីរក្សត្រសម្តេចព្រះ នរោត្តម សីហនុ ដោយព្រះសូរ្យសៀងដូចតទៅនេះ ៖ «ការដែលត្រូវចងចាំដរាប គឺការស្នេហាជាតិដ៏បរិសុទ្ធ។ យើងត្រូវចៀសវាងឲ្យផុតស្រឡះអំពីអំពើពុករលួយគ្រប់បែបយ៉ាង និងនៅគ្រប់កាលៈទេសៈ។ យើងអនុវត្តអ្វីៗ គឺសំដៅបម្រើការពារឧត្ដមប្រយោជន៍ ដែលជាអាយុជីវិតនៃជាតិមាតុភូមិ និងប្រជាជន ប្រជារាស្រ្ដខ្មែរ»។
ក្រៅពីនេះ ព្រះមហាក្សត្រខ្មែរក៏ទ្រង់បានប្រកាសជាឱឡារិកផងដែរថា ៖ «ខ្ញុំនឹងនៅជាប់ជិតស្និទ្ធដរាប ជាមួយនឹងជនរួមជាតិមា មីង បង ប្អូន កូន ក្មួយ លោកអ្នកទាំងឡាយ ហើយរួមសុខរួមទុក្ខជាមួយគ្នាដរាប»។
ក្នុងឱកាសទិវាចម្រើនព្រះជន្មព្រះករុណាព្រះបរមនាថ នរោត្តម សីហមុនី គម្រប់៥៦ យាងចូល ៥៧ព្រះវស្សានេះ អ្នកនយោបាយនានា ខាងរាជរដ្ឋាភិបាលបានសម្តែងព្រះពរសព្ទសាធុការ ថ្វាយព្រះអង្គយ៉ាងកក់ក្តៅ។
លោក ជាម យៀប សមាជិកគណៈអចិន្ត្រៃយ៍ គណៈកម្មាធិការកណ្តាល នៃគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា និងជាប្រធានគណៈកម្មការសេដ្ឋកិច្ច ហិរញ្ញវត្ថុ ធនាគារ និងសវនកម្ម របស់រដ្ឋសភា មានប្រសាសន៍កោតសរសើរព្រះរាជតួនាទីរបស់ព្រះមហាក្សត្រដូច្នេះ ៖ «ព្រះអង្គមានព្រះតម្រិះយ៉ាងល្អប្រពៃ មិនដែលធ្វើឲ្យរង្កៀសចិត្តដល់ប្រជាពលរដ្ឋ ឬដល់រាជរដ្ឋាភិបាល អង្គការនីតិបញ្ញត្តិអ្វីទេ គឺព្រះអង្គបានសម្រួលនូវរាល់កិច្ចការងារលំបាកលំបិនរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល ក៏ដូចជារបស់អង្គការនីតិបញ្ញត្តិ ឬក៏អង្គការតុលាការ»។
ទោះជាយ៉ាងនេះក្តី ប្រជារាស្ត្រខ្មែរមួយចំនួនធំនៅតែពុំសូវស្គាល់ព្រះមហាក្សត្ររបស់ខ្លួនច្បាស់លាស់នៅឡើយ។ ថ្វីបើព្រះអង្គបានសន្យាជាឱឡារិកថា រាជវាំងនឹងមិនលាក់បាំងអ្វី ហើយព្រះអង្គនឹងចំណាយពេលច្រើនថ្ងៃរៀងរាល់សប្តាហ៍ ដើម្បីបម្រើជនរួមជាតិ ជួបនឹងប្រជារាស្ត្ររបស់ព្រះអង្គ តែ ៥ឆ្នាំមកនេះ រាស្ត្រខ្មែរជាច្រើននៅតែមិនស្គាល់ព្រះរាជារបស់ខ្លួន។ ធ្ងន់ធ្ងរជាងនេះទៅទៀត អនិកជនខ្មែរ រស់នៅបរទេសភាគច្រើន ច្រើនមានការចាប់អារម្មណ៍អវិជ្ជមាន ចំពោះព្រះករុណា បរមនាថ នរោត្តម សីហមុនី។
លោក ស៊ឹម ហួត ជនជាតិខ្មែរដែលរស់នៅក្រុងស្តុកតុន រដ្ឋកាលីហ្វ័រញា ហើយដែលគាំទ្ររបបរាជានិយមយ៉ាងម៉ឺងម៉ាត់ មានការងឿងឆ្ងល់ចំពោះតួនាទីព្រះមហាក្សត្រ ៖ «ព្រះមហាក្សត្រ លោកបានឡើងសោយរាជ្យ លោកបានសន្យាជាមួយប្រជារាស្រ្ដខ្មែរ ថាលោកនឹងប្រឹងប្រែងធ្វើការ លោកនឹងយកចិត្តទុកដាក់ចំពោះប្រជាពលរដ្ឋទូទៅ លោកនឹងប្រឆាំងដាច់ខាតចំពោះអំពើពុករលួយ លោកនឹងខ្នះខ្នែងចំពោះទឹកដីខ្លួន ដូចជាព្រំដែនអីជាដើម។ ខ្ញុំមិនដឹងថាកិច្ចការរបស់ព្រះអង្គមានអ្វីខ្លះដែលគួរធ្វើ និងអ្វីខ្លះដែលអត់ធ្វើទេ ក៏ប៉ុន្តែជារឿយៗ ក្នុងការព្រំដែនក្ដី ដូចជារឿយៗ ដែលខ្ញុំតាមដានវិទ្យុអាស៊ីសេរី ឮតែប្រជាពលរដ្ឋស្រែកក្ដែងៗ ចំពោះអំពើពុករលួយ ចំពោះការដេញយកដី តើមហាក្សត្រខ្មែរបានធ្វើអន្តរាគមន៍ខ្លាំងខ្លាចំពោះអស់នេះទេ? ដូចជាព្រះអង្គឡើងសោយរាជ្យបានសន្យាថា ព្រះអង្គនឹងដើរតាមគន្លងព្រះបិតា ហើយនិងប្រឹងប្រែងប្រឆាំងដាច់ខាតចំពោះអំពើពុករលួយគ្រប់យ៉ាងនោះ»។
រីឯលោក សៀង សាក់ អតីតខ្មែរក្រហម ដែលបច្ចុប្បន្នរស់នៅក្រុងឡូវែល រដ្ឋម៉ាស្សាឈូសិត្ស៍ វិញ លោកបន្ទោសរដ្ឋធម្មនុញ្ញ ដែលបានចងព្រះហស្តព្រះមហាក្សត្រមិនឲ្យទ្រង់មានអំណាចអាចធ្វើអ្វីកើត។
លោក សៀង សាក់ មានប្រសាសន៍ដូច្នេះ ៖ «ខ្ញុំយល់ថា ព្រះករុណា សីហមុនី សព្វថ្ងៃ បើនិយាយពាក្យឲ្យស្រួលស្ដាប់បន្តិចទៅថា គ្រាន់តែជាស្ដេចប្រថាប់ត្រា ហ្នឹងទី១។ ទី២ និយាយឲ្យស្របតាមចិត្តរបស់ខ្មែរយើងសព្វថ្ងៃ គោរពស្ដេចហ្នឹង គឺព្រះអង្គ សីហមុនី សព្វថ្ងៃ គ្រាន់តែធ្វើឡើងដើម្បីបង្រ្គប់កិច្ច ឲ្យចិត្តខ្មែរហ្នឹងស្ងប់ដែលថាចង់បានស្ដេចប៉ុណ្ណឹងទេ ប៉ុន្តែបើនិយាយថា ជាគុណប្រយោជន៍សម្រាប់ប្រទេសជាតិ សម្រាប់អនាគតជាតិត្រជាក់ត្រជំអីអត់ទេ។ បានជាខ្ញុំថាអត់ ពីព្រោះរដ្ឋធម្មនុញ្ញហ្នឹងបានចងរួចទៅហើយ ថាស្ដេចសោយរាជ្យដោយមិនកាន់អំណាចទេ ដូច្នេះបើអត់អំណាចទេ មិនអាចទៅតំណាងអីកើត មិនអាចទៅធ្វើជាម្លប់ឲ្យនរណាកើតទេ ពីព្រោះអត់មានអំណាច»។
តបទៅនឹងសំណួររបស់អ្នកខ្លះ ជាពិសេសលោក ស៊ឹម ហួត នៃក្រុងស្តុកតុន ដែលថាតើព្រះមហាក្សត្រមានដែលអន្តរាគមន៍ជួយកូនចៅរបស់ព្រះអង្គដែរ ឬទេនោះ អ្នកអង្គម្ចាស់ អង្គឌួង នឹមសូហ៊្វីន មានបន្ទូលដូច្នេះ ៖ «ខ្ញុំឃើញចំពោះព្រះមហាក្សត្រខ្មែរ មិនមែនថាលោកមិនធ្វើបូជនីយកិច្ចដើម្បីការពារពលរដ្ឋលោកទេ ប៉ុន្តែលោកហាក់ដូចជាមានគំនាបអីមួយដ៏ខ្លាំង គឺលោកមានគំនាបខ្លាំងណាស់។ ស្អីក៏ដោយលោកត្រូវសុំទៅនាយករដ្ឋមន្រ្តីៗ។ នៅក្នុងរដ្ឋធម្មនុញ្ញ គេថាព្រះមហាក្សត្រ ដែលជាម្ចាស់ជីវិតតម្កល់លើត្បូងហ្នឹង លោកមានអំណាចនឹងសុំការលើកលែងទោសក្នុងពិធីរបស់លោក មានដូចជាពិធីបុណ្យភ្ជុំ ហើយពិធីបុណ្យចម្រើនព្រះជន្មរបស់លោក គឺលោកត្រូវតែលោកធ្វើរឿងហ្នឹង តែឮថាលោកធ្វើហើយ តែសុំទៅគេ គេមិនព្រម លោកខំធ្វើយ៉ាងម៉េចក៏ចេញមិនរួច»។
ខណៈដែលមានការបញ្ចេញមតិនានា អំពីព្រះតួនាទីរបស់ព្រះមហាក្សត្រនេះ ប្រជាពលរដ្ឋកម្ពុជា ទូទៅ ក៏នាំគ្នាសម្តែងសព្ទសាធុការថ្វាយព្រះមហាក្សត្ររបស់ខ្លួន ក្នុងឱកាសថ្ងៃបុណ្យប្រសូតិ ដែលរាជរដ្ឋាភិបាលបានប្រកាសជាថ្ងៃឈប់សម្រាកចំនួន ៣ថ្ងៃ គឺថ្ងៃទី ១៣-១៤ និង ១៥ ឧសភា រៀងរាល់ឆ្នាំ៕