
រដ្ឋាភិបាលកំពុងបង្កើតអោយមាននាយកដ្ឋានថ្មីមួយអោយឋិតក្រោមអគ្គស្នងការនគរបាលជាតិ ដែលមានឈ្មោះថា "នាយកដ្ឋានប្រឆាំងបទល្មើសបច្ចេកវិទ្យា"។
មន្ត្រីជាន់ខ្ពស់ក្រសួងមហាផ្ទៃ បញ្ជាក់ថា នាយកដ្ឋានថ្មីនេះនឹងមានសមត្ថភាពក្នុងការស៊ើបអង្កេត និងបង្ក្រាបបទល្មើសដែលកើតមានតាមប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណិត (Internet)។ ការបង្កើតនាយកដ្ឋានថ្មីនេះ បែរជាទទួលបានក្ដីបារម្ភពីក្រុមយុវជនអ្នកប្រើប្រាស់បណ្ដាញសង្គម និងក្រុមអ្នកធ្វើការងារផ្សព្វផ្សាយតាមប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណិត មួយចំនួនទៅវិញ។
ក្រុមអង្គការមិនមែនរដ្ឋាភិបាល និងយុវជនបារម្ភថា នាយកដ្ឋានថ្មីដែលមានតួនាទីស៊ើបអង្កេត និងបង្ក្រាបបទល្មើសនានា នៅលើប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណិត អាចជាមធ្យោបាយថ្មីមួយរបស់រដ្ឋាភិបាលក្នុងការរឹតបន្តឹងសិទ្ធិសេរីភាពបញ្ចេញមតិរបស់ពលរដ្ឋ។
ការបារម្ភនេះកើតឡើងនៅពេលដែលក្រសួងមហាផ្ទៃ បង្កើតនាយកដ្ឋានប្រឆាំងនឹងបទល្មើសបច្ចេកវិទ្យា។
នៅក្នុងអនុក្រឹត្យលេខ ១០៩ ស្ដីពីការរៀបចំ និងការប្រព្រឹត្តទៅនៃក្រសួងមហាផ្ទៃ ចុះថ្ងៃទី១៩ ខែសីហា ឆ្នាំ២០១៥ ក៏បានលើកឡើងពីការបង្កើតនាយកដ្ឋានថ្មីនេះ។ ក្នុងនោះបានចែងថា នាយកដ្ឋានប្រឆាំងបទល្មើសបច្ចេកវិទ្យាមានតួនាទីជាសេនាធិការរៀបចំគោលការណ៍ គោលនយោបាយយុទ្ធសាស្ត្រផែនការសកម្មភាព ការពារ និងទប់ស្កាត់ ដែលនឹងរួមចំណែក ការពារសន្តិសុខជាតិ។
នាយកដ្ឋាននេះមានភារកិច្ចសហការជាមួយស្ថាប័នរដ្ឋ និងឯកជនដែលផ្គត់ផ្គង់សេវាបច្ចេកវិទ្យា និងទូរគមនាគមន៍គ្រប់ប្រភេទ ដើម្បីឲ្យមានការស្រាវជ្រាវ ស៊ើបអង្កេត ប្រមូលភ័ស្តុតាង និងបង្ក្រាបបទល្មើសតាមប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យា។ ជាមួយគ្នានេះ នាយកដ្ឋានក៏មានភារកិច្ចប្រមូល និងវិភាគទិន្នន័យប្រព័ន្ធទូរគមនាគមន៍សំដៅរកឲ្យឃើញបទល្មើស និងការគំរាមកំហែងដល់សន្តិសុខជាតិ ដើម្បីចាត់វិធានការតាមច្បាប់។ នាយកដ្ឋាននេះក៏នឹងស៊ើបអង្កេត និងចាត់វិធានការតាមផ្លូវច្បាប់ចំពោះសកម្មភាពញុះញង់ ជេរប្រមាថ និងរើសអើងពូជសាសន៍បង្កចលាចលក្នុងសង្គមតាមប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណិត គួបផ្សំនឹងបង្ក្រាបការជ្រៀតជ្រែកចូល និងបំផ្លិចបំផ្លាញប្រព័ន្ធព័ត៌មានវិទ្យាការបង្កើតមេរោគកុំព្យូទ័រ បំផ្លាញឯកសារ ឬការបង្ករំខានដល់ដំណើរការប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យា និងការធ្វើចារកម្មទិន្នន័យ។
នាយកប្រតិបត្តិនៃមជ្ឈមណ្ឌលកម្ពុជាដើម្បីប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយឯករាជ្យ លោក ប៉ា ងួនទៀង មានប្រសាសន៍ថា ការបង្កើតនាយកដ្ឋានថ្មីនេះ បង្ហាញអោយឃើញស្ថានភាពកាន់តែអាក្រក់សម្រាប់សេរីភាពបញ្ចេញមតិនៅកម្ពុជា។ លោកថា បញ្ហានេះក៏ជារូបភាពនៃការគំរាមកំហែងដល់ពលរដ្ឋដែលកំពុងងាកចេញពីការប្រើប្រាស់ ឬទទួលព័ត៌មានពីបណ្ដាញព័ត៌មានបែបប្រពៃណីទៅប្រើប្រាស់ប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យា ដើម្បីទទួលបានព័ត៌មានមិនលំអៀង ឬមិនឋិតក្រោមឥទ្ធិពលរដ្ឋាភិបាល។
លោក ប៉ា ងួនទៀង៖ «ប្រព័ន្ធព័ត៌មានថ្មីហ្នឹងផ្នែកអ៊ីនធឺណិត ឬបណ្ដាញសង្គម គឺរដ្ឋាភិបាលគ្រប់គ្រងអត់បានទេ។ ដូច្នោះតាមរយៈបច្ចេកវិទ្យាថ្មីហ្នឹងវាមានការចែកចាយព័ត៌មាន ឬក៏ទស្សនៈឯករាជ្យមួយចំនួន។ ដូច្នេះរដ្ឋាភិបាលព្យាយាមរកគ្រប់វិធីក្នុងការកៀបសង្កត់ផ្នែកសេរីភាពបញ្ចេញមតិ ឬការផ្ដល់ព័ត៌មានតាមរយៈប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យាទំនើបហ្នឹង»។
លោកថា កន្លងទៅបទល្មើសនានា ពាក់ព័ន្ធនឹងការប្រើប្រាស់ប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណិត គឺជាការចោទប្រកាន់ដែលត្រូវចាត់ទុកថា ពុំមានយុត្តិធម៌៖ «ការបកស្រាយថា នេះជាទង្វើញុះញង់ នេះជាទង្វើអសន្តិសុខហ្នឹង វាអត់អីទាំងអស់ ជួនកាលគ្រាន់តែជាទស្សនៈនៃបុគ្គលម្នាក់ រដ្ឋាភិបាលយកហ្នឹងទៅពង្រីកជារឿងធំ ហើយរដ្ឋាភិបាលជាអ្នកកំណត់ថា ជារឿងធំ ហើយចាប់ខ្លួន ចាប់ហើយបញ្ជូនទៅតុលាការ តុលាការដែលនៅក្រោមឥទ្ធិពលនយោបាយ អ៊ីចឹងសម្រេចដាក់គុក»។
ទិន្នន័យមូលដ្ឋានកាលពីខែមិថុនា ឆ្នាំ២០១៥ របស់ក្រសួងប្រៃសណីយ៍ និងទូរគមនាគមន៍ អតិថិជនអ៊ីនធឺណិត ទាំងចល័ត និងអចល័តនៅកម្ពុជា មានចំនួនជិត ៦លាន (៥.៩១៣.១៥៩) នាក់។ ចំនួននេះបង្ហាញថា មានការកើនឡើងខ្លាំងបើធៀបនឹងឆ្នាំ២០១៣ ដែលមានអ្នកប្រើប្រាស់តែ ២,៧លាននាក់។
យុវជនម្នាក់ដែលជាអ្នកសកម្មក្នុងការផ្ដល់ព័ត៌មានតាមបណ្ដាញសង្គមហ្វេសប៊ុក (Facebook) លោក ម៉ា ចិត្រា មានប្រសាសន៍ថា ប្រសិនបើពុំបានកំណត់បទល្មើសអោយបានច្បាស់លាស់ទេនោះ នាយកដ្ឋានថ្មីនេះនឹងធ្វើអោយពលរដ្ឋភ័យខ្លាចក្នុងការបញ្ចេញមតិរិះគន់ស្ថាបនា៖ «អ្នកដែលប្រើប្រាស់បណ្ដាញសង្គមនឹងភ័យខ្លាច ថាតើខ្លួនគាត់ហ្នឹងបង្ហោះក្នុងលក្ខណៈបែបណាដែលបង្កអសន្តិសុខសម្រាប់ជាតិ? រឿងអស់ហ្នឹងហើយសុទ្ធតែមិនដឹង»។
ចំពោះអ្នកសម្របសម្រួលគម្រោងប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យាព័ត៌មានវិទ្យានៃមជ្ឈមណ្ឌលអប់រំច្បាប់សម្រាប់សហគមន៍ លោក ង៉ែត ម៉ូសេ មានប្រសាសន៍ថា បញ្ហាកំណត់ប្រភេទបទល្មើសគឺជាក្ដីបារម្ភមួយ។ លោកក៏មានក្ដីបារម្ភមួយទៀតទាក់ទងនឹងមធ្យោបាយដែលរដ្ឋាភិបាលប្រើប្រាស់សម្រាប់តាមដាន ឬប្រមូលព័ត៌មាន ដើម្បីកំណត់ថា បញ្ហាណាមួយជាបទល្មើស ព្រោះវាអាចធ្វើអោយប៉ះពាល់ដល់សិទ្ធិបុគ្គល និងការបញ្ចេញមតិរបស់ពលរដ្ឋ៖ «នៅប្រទេសមួយចំនួននៅជិតៗយើងហ្នឹង អាជ្ញាធរអត់ចាំបាច់មានដីកាទេ គឺអាចចូលទៅមើលយករបស់របរ ឬក៏តាមដានគេ ហើយគេតាមមួយទៀត គឺតាមប្រព័ន្ធស៊ើវើឡែន (Surveillance) ដែលគេតាមដានតាមទូរស័ព្ទ តាមការនិយាយគ្នា តាមការប្រើប្រាស់ប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណិត ក្នុងប្រទេសមួយចំនួន គឺគេធ្វើអ៊ីចឹង។ ដើម្បីអោយតាមដានអ្នកណាទៅណា អ្នកណាធ្វើអី និយាយគ្នាអីខ្លះ មួយចំនួនតាមអ៊ីនធឺណិតហ្នឹង គឺគេត្រូវការម៉ាស៊ីន។ បើក្រុមការងារហ្នឹងត្រូវបានបំពាក់ឧបករណ៍ហ្នឹងទៀត ខ្ញុំបារម្ភពីរឿងសេរីភាពបញ្ចេញមតិរបស់យើងត្រូវបានគេតាមដានដូចដាក់កាមេរ៉ា (Camera) នៅតាមយើងរហូត យើងទៅណាក៏ដោយ ពេលខ្លះយើងមានរឿងអាថ៌កំបាំងផ្ទាល់ខ្លួនយើងដែរ»។
ឆ្លើយតបនឹងក្ដីបារម្ភនេះ រដ្ឋលេខាធិការ និងជាអ្នកនាំពាក្យក្រសួងមហាផ្ទៃ លោក ខៀវ សុភ័គ មានប្រសាសន៍ថា ការលើកឡើងរបស់ក្រុមអង្គការមិនមែនរដ្ឋាភិបាល គឺជាសេរីភាពរបស់ពួកគេ ប៉ុន្តែចំពោះអាជ្ញាធរដែលមានតួនាទីការពារសន្តិសុខ សុវត្ថិភាពសង្គម ត្រូវការបំពេញការងារតាមតួនាទី៖ «យើងត្រូវតែមានតាមដូចគេដូចឯង ដើម្បីថែរក្សាសណ្ដាប់ធ្នាប់ សន្តិសុខជាតិ ពិសេសសន្ដិសុខផ្ទាល់ខ្លួនរបស់យើងទាំងអស់គ្នា»។
បើទោះជាយ៉ាងណា ទាំងក្រុមយុវជន និងអង្គការមិនមែនរដ្ឋាភិបាលប្រាថ្នាអោយរដ្ឋាភិបាលបង្កើតអោយមានការអប់រំជាជាងបង្កើតច្បាប់ដើម្បីបំភិតបំភ័យពលរដ្ឋ។
ករណីនេះលោក ខៀវ សុភ័គ ឆ្លើយតបថា មិនចាំបាច់មានការអប់រំអ្វីទៀតទេ ដ្បិតសីលធម៌ក្នុងការប្រើប្រាស់បណ្ដាញសង្គមតាមអ៊ីនធឺណិត ក៏មិនខុសគ្នាពីសីលធម៌ក្នុងសង្គមរស់នៅធម្មតាដែរ។
ក្នុងពេលថ្មីៗនេះ រដ្ឋាភិបាលបានចាប់ខ្លួនមនុស្សយ៉ាងតិច ៤រូបហើយទាក់ទងនឹងការចែកចាយព័ត៌មានតាមបណ្ដាញសង្គមដ៏ពេញនិយមហ្វេសប៊ុក។ ក្នុងនោះរួមមាន ព្រឹទ្ធសភាគណបក្សប្រឆាំង លោក ហុង សុខហួ ដែលត្រូវចាប់ខ្លួនកាលពីថ្ងៃទី១៤ ខែសីហា ដោយចោទប្រកាន់ពីបទក្លែងសន្ធិសញ្ញាព្រំដែនកម្ពុជា-វៀតណាម និងញុះញង់ឲ្យមានអសន្តិសុខសង្គម។ ។ យុវជន គង់ រ៉ៃយ៉ា ត្រូវបានចាប់ខ្លួនកាលពីថ្ងៃទី២០ ខែសីហា ពីបទញុះញង់ឲ្យប្រព្រឹត្តបទឧក្រិដ្ឋ ជាអាទិ៍ បន្ទាប់ពីបានសរសេរសារលើបណ្ដាញសង្គមទាក់ទងនឹងបដិវត្តពណ៌។
អនុប្រធានប្រតិបត្តិស្រុកព្រៃកប្បាស នៃគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ក៏ត្រូវចាប់ខ្លួនកាលពីថ្ងៃទី៥ ខែកញ្ញា ប៉ុន្តែបានដោះលែងវិញ ដោយផាកពិន័យចំនួន ៣លានរៀល ករណីចែកចាយឯកសារពាក់ព័ន្ធនឹងប្រទេសវៀតណាម។ ករណីថ្មីចុងក្រោយនេះ គឺយុវជន ផង់ សីហា ត្រូវចាប់ខ្លួនដោយបានបង្ហោះសារគំរាមសម្លាប់លោកបណ្ឌិត សុខ ទូច។
ក្រុមអង្គការមិនមែនរដ្ឋាភិបាលចាត់ទុកការចាប់ខ្លួនមនុស្សនាពេលកន្លងទៅ រួមនឹងការបង្កើតនាយកដ្ឋានថ្មីនេះ គឺជាចេតនារបស់រដ្ឋាភិបាលក្នុងការគាបសង្កត់ពលរដ្ឋ នៅពេលដែលមន្ត្រីភាគច្រើនរបស់រដ្ឋាភិបាលនៅមិនទាន់យល់ច្បាស់ ឬមិនទាន់អនុវត្តការដឹកនាំតាមបែបប្រជាធិបតេយ្យ។
នាយកប្រតិបត្តិមជ្ឈមណ្ឌលកម្ពុជាដើម្បីប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយឯករាជ្យ លោក ប៉ា ងួនទៀង មានប្រសាសន៍ថា ពលរដ្ឋគួរបន្តបញ្ចេញមតិយោបល់ក្នុងន័យស្ថាបនាទៅតាមអ្វីដែលធានាក្នុងសេចក្ដីប្រកាសរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិស្ដីពីសិទ្ធិមនុស្ស៖ «ទាល់តែប្រជាពលរដ្ឋត្រូវចូលរួមអោយកាន់តែសកម្មទៅៗ បើទោះជាប្រឈមនឹងបញ្ហាខ្លះក៏ត្រូវបន្តចូលរួម បែបហ្នឹងបានរដ្ឋាភិបាលចាប់ផ្ដើមពិនិត្យមើលការអនុវត្តរបស់ខ្លួន ហើយអាចដូរនូវអត្តចរិត និងរបៀបធ្វើការរបស់ខ្លួន»។
ចំណែកយុវជន ម៉ា ចិត្រា បានអំពាវនាវអោយអ្នកប្រើប្រាស់អ៊ីនធឺណិត ជាពិសេសបណ្ដាញសង្គមត្រូវស្វែងយល់ពីក្រមសីលធម៌ចៀសវាងអំពើដែលធ្វើអោយប៉ះពាល់កិត្តិយសបុគ្គលដែរ៖ «អ្នកប្រើប្រាស់បណ្ដាញសង្គមត្រូវប្រើនូវក្រមសីលធម៌របស់ខ្លួនជាប្រជាពលរដ្ឋដែលរស់នៅដោយសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ មិនកាត់តរូបមនុស្សដាក់ក្បាលឆ្កែ ដែលជាចំណុចមួយត្រូវកែតម្រូវ»។
បើតាមមន្ត្រីនៃក្រសួងមហាផ្ទៃ នាយកដ្ឋានប្រឆាំងបទល្មើសបច្ចេកវិទ្យានឹងលេចរូបរាងឆាប់ៗនេះ ដ្បិតជាទូទៅការបង្កើតនាយកដ្ឋាននេះមានសុពលភាពចាប់តាំងថ្ងៃទី១៩ ខែសីហា គឺចាប់ពីព្រះរាជក្រឹត្យបានចេញ៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖
ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។