សម្ភាស​មន្ត្រី​សិទ្ធិមនុស្ស​ស្ដីពី​ការ​បញ្ជូន​ជនភៀសខ្លួន​ម៉ុងតាញ៉ា​ពី​កម្ពុជា​ទៅ​វៀតណាម

0:00 / 0:00

រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា រង​ការ​ចោទ​ថា មិន​បាន​គោរព​ពេញលេញ​នូវ​អនុសញ្ញា​ការពារ​ជនភៀសខ្លួន​ទេ តែ​អនុវត្ត​ដោយ​រើសអើង​ក្នុង​នាម​ជា​ហត្ថលេខី​មួយ​នៃ​ច្បាប់​ការពារ​សិទ្ធិ​មនុស្ស​អន្តរជាតិ។

ខាង​ក្រោម​ជា​អត្ថបទ​សម្ភាសន៍​របស់​លោក ជី វិតា ជាមួយ​លោក ហ្វីល រ៉ូប៊ឺតសុន (Phil Robertson) នាយក​រង​នៃ​អង្គការ​ឃ្លាំមើល​សិទ្ធិមនុស្ស​អន្តរជាតិ យូមែន រ៉ៃត៍ វ៉ច្ឆ (Human Rights Watch) ប្រចាំ​អាស៊ី ស្ដីពី​កម្ពុជា បញ្ជូន​ជនជាតិ​ម៉ុងតាញ៉ា ដែល​ស្វែង​រក​សិទ្ធិ​ជ្រកកោន​នៅ​កម្ពុជា ទៅ​វៀតណាម វិញ ប៉ុន្តែ​ទទួល​យក​ជនភៀសខ្លួន​ពី​ប្រទេស​អូស្ត្រាលី៖

ជី វិតា៖ ថ្មីៗ​នេះ រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា បាន​សហការ​ជាមួយ​អាជ្ញាធរ​វៀតណាម ចាប់​ជន​ជាតិ​ដើម​ភាគ​តិច​ម៉ុងតាញ៉ា ចំនួន ៣៦​នាក់ ដែល​រត់​គេច​ពី​ការ​ធ្វើ​ទុក្ខបុកម្នេញ​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​វៀតណាម បញ្ជូន​ទៅ​អោយ​អាជ្ញាធរ​វៀតណាម​វិញ។ តើ​លោក​មាន​ប្រតិកម្ម​យ៉ាង​ណា?

ហ្វីល រ៉ូប៊ឺតសុន៖ អ្វី​ដែល​បាន​កើត​ឡើង​ចំពោះ​ជនជាតិ​ដើម​ភាគតិច​ម៉ុងតាញ៉ា​ពី​វៀតណាម ដែល​ស្វែង​រក​សិទ្ធិ​ជ្រកកោន​នៅ​ខេត្ត​រតនគិរី​នោះ យើង​មាន​ការ​ព្រួយ​បារម្ភ​អំពី​សុវត្ថិភាព​របស់​ពួកគេ​ខ្លាំង​ណាស់។ ពួកគេ​បាន​រត់​គេច​ចេញ​ពី​ការ​ធ្វើ​ទុក្ខបុកម្នេញ ការ​រើសអើង​សាសនា និង​ពូជ​សាសន៍​ដោយ​អាជ្ញាធរ​វៀតណាម។ យើង​ដឹង​ថា ពួក​ជនជាតិ​ដើម​ភាគតិច​ម៉ុងតាញ៉ា ចំនួន ១៣​នាក់ ដែល​បាន​មក​ដល់​ទីក្រុង​ភ្នំពេញ​ហើយ បាន​ត្រូវ​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា ទទួល​ស្គាល់​ថា ជា​ជនភៀសខ្លួន​ហើយ។ ដូច្នេះ​វា​ច្បាស់​ណាស់​ថា ស្ថានការណ៍​នៅ​ម្ខាង​ព្រំដែន​ក្នុង​ទឹកដី​វៀតណាម​ឯ​ណោះ ដែល​ពួក​ជនជាតិ​ដើម​ទាំង​​នោះ​បាន​រត់​គេច​ចេញ​មក​នោះ គ្រោះថ្នាក់​ខ្លាំង​ណាស់។

កម្ពុជា​គួរតែ​ទទួល​ពួកគេ និង​ការពារ​ពួកគេ​ជា​ជនភៀសខ្លួន មិន​គួរ​ដេញ​ប្រមាញ់​ជាមួយ​សត្វ​ឆ្កែ តាម​ចាប់​ពួកគេ​នៅ​ក្នុង​ព្រៃ ហើយ​បញ្ជូន​ពួកគេ​ទៅ​អោយ​អាជ្ញាធរ​វៀតណាម វិញ​នោះ​ទេ។ នេះ​ហើយ​ជា​អ្វី​ដែល​អាជ្ញាធរ​នៅ​ខេត្ត​រតនគិរី កំពុង​អនុវត្ត គឺ​ចាប់​បញ្ជូន​ពួកគេ​ទៅ​កន្លែង​គ្រោះថ្នាក់​វិញ គឺ​កន្លែង​ដែល​ពួកគេ​ប្រថុយ​ជីវិត​រត់គេច​ចេញ​មក។ ប៉ុន្តែ​រហូត​មក​ដល់​ពេល​នេះ ក្រសួង​មហាផ្ទៃ លើក​ដៃ​ឡើង​លើ​ប្រកែក​ថា យើង​អត់​ដឹង​ទេ យើង​អត់​បញ្ជូន​ពួកគេ​ទៅ​វិញ​ទេ។ នេះ​ជា​លេស​មួយ​អន់​ខ្លាំង​ណាស់។ ត្រង់​នេះ ក្រសួង​មហាផ្ទៃ ខកខាន​មិន​បាន​អនុវត្ត​ច្បាប់​ការពារ​ជនភៀសខ្លួន​នោះ​ទេ។

ជី វិតា៖ ដោយ​សំអាង​ថា ដើម្បី​អនុវត្ត​អនុសញ្ញា​ការពារ​ជនភៀសខ្លួន​ដែល​កម្ពុជា ជា​ហត្ថលេខី​នោះ រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា បាន​យល់​ព្រម​ទទួល​ជនភៀសខ្លួន​ពី​ប្រទេស​អូស្ត្រាលី។ ប៉ុន្តែ​សម្រាប់​ជនជាតិ​ដើម​ភាគ​តិច​ម៉ុងតាញ៉ា ដែល​រត់គេច​ពី​ការ​ធ្វើទុក្ខបុកម្នេញ​នៅ​វៀតណាម ដើម្បី​ស្វែង​រក​សិទ្ធិ​ជ្រកកោន​នយោបាយ​នោះ បែរ​ជា​ត្រូវ​អាជ្ញាធរ​កម្ពុជា ចាប់​បញ្ជូន​ទៅ​វៀតណាម​វិញ ដូច្នេះ តើ​នេះ​អាច​ចាត់​ថា ជា​ការ​អនុវត្ត​ច្បាប់​លក្ខណៈ​ស្តង់ដារ​ពីរ​ដែរ​ឬ​ទេ?

ហ្វីល រ៉ូប៊ឺតសុន៖ ត្រឹមត្រូវ​ហើយ! នោះ​ហើយ​គឺជា​ការ​អនុវត្ត​ច្បាប់​តែមួយ តែ​ស្តង់ដារ​ពីរ។ វា​ជា​ការ​អនុវត្ត​ច្បាប់​របៀប​រើសអើង ដោយ​ពិនិត្យ​មើល​អាស្រ័យ​លើ​ថា តើ​មនុស្ស​ដែល​រត់​ភៀសខ្លួន​មក​នោះ​មក​ពី​ណា ហើយ​ការ​អនុវត្ត​ច្បាប់​បែប​នោះ ជា​ការ​រំលោភ​សន្ធិសញ្ញា​ការពារ​ជនភៀសខ្លួន​យ៉ាង​ច្បាស់​ក្រឡែត។ ប្រទេស​កម្ពុជា បាន​ផ្ដល់​សច្ចាប័ន​លើ​អនុសញ្ញា​ការពារ​ជនភៀសខ្លួន ដូច្នេះ​កម្ពុជា ត្រូវ​មាន​កាតព្វកិច្ច​ការពារ​ជន​ទាំង​ឡាយ​ដែល​ស្វែង​រក​សិទ្ធិ​ជ្រកកោន​នយោបាយ​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​របស់​ខ្លួន។ វា​ជា​ការ​គួរ​អោយ​អាម៉ាស់​ដែល​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា ព្យាយាម​គេចវេះ​ចេញ​ពី​ការ​ទទួល​ខុស​ត្រូវ​នេះ។

ជី វិតា៖ តើ​លោក​ដឹង​ទេ​ថា រដ្ឋាភិបាល​អូស្ត្រាលី បញ្ចេញ​ប្រតិកម្ម​អ្វី​ទេ ក្រោយ​ពី​ដឹង​ថា រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា បញ្ជូន​ជនជាតិ​ម៉ុងតាញ៉ា ទាំង​នោះ​ទៅ​វៀតណាម​វិញ​ដូច្នេះ?

ហ្វីល រ៉ូប៊ឺតសុន៖ ខ្ញុំ​គិត​ថា ប្រសិនបើ​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា នៅ​បន្ត​គេចវេះ​ពី​ការ​ទទួល​ខុស​ត្រូវ​របស់​ខ្លួន​បែប​នេះ​ទៀត រដ្ឋាភិបាល​អូស្ត្រាលី គួរ​តែ​ប្រកាស​ថា ខ្លួន​នឹង​មិន​បញ្ជូន​ជនភៀសខ្លួន​ដែល​កំពុង​ស្នាក់នៅ​កោះ​ណារូ (Nauru) មក​កម្ពុជា តាម​ការ​ព្រមព្រៀង​គ្នា​នោះ​ទេ ពីព្រោះ​ខ្ញុំ​គិត​ថា តើ​គេ​គួរ​ជឿ​ទុក​ចិត្ត​បាន​ទៀត​ឬ​ទេ ចំពោះ​ការសន្យា​របស់​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា ក្នុង​ការ​គាំពារ​ជនភៀសខ្លួន​ពីរ​អូស្ត្រាលី​នោះ? ចូរ​មើល​ចុះ! តើ​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា បាន​ប្រព្រឹត្ត​អ្វី​ខ្លះ​ដល់​ជនជាតិ​ដើម​ភាគតិច​ម៉ុងតាញ៉ា? អូស្ត្រាលី​គួរ​តែ​និយាយ​ទៅ​កាន់​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​ថា ប្រសិនបើ​អ្នកឯង​មិន​ទាំង​បាន​ផ្ដល់​កិច្ច​ការពារ​ដល់​ជនភៀសខ្លួន​រត់​គេច​ពី​វៀតណាម ប្រទេស​ក្បែរ​ខាង​របស់​អ្នក​ផង តើ​យើង​អាច​ជឿជាក់​បាន​ថា អ្នក​ឯង​អាច​ផ្ដល់​កិច្ច​ការពារ​ដល់​ជនភៀសខ្លួន​មក​ពី​កោះ​ណារូ នោះ ឬ​ទេ?

កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖

ដើម្បី​រក្សា​សេចក្ដី​ថ្លៃថ្នូរ យើង​ខ្ញុំ​នឹង​ផ្សាយ​តែ​មតិ​ណា ដែល​មិន​ជេរ​ប្រមាថ​ដល់​អ្នក​ដទៃ​ប៉ុណ្ណោះ។