លោក ហ៊ុន សែន ឆ្លើយ​តប​ចំពោះ​ការ​ចោទ​ករណី​តុលាការ​ចាប់​សកម្មជន​បក្ស​ប្រឆាំង

0:00 / 0:00

លោក​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន ថ្លែង​បញ្ជាក់​ជា​សាធារណៈ​ថា កិច្ច​ព្រមព្រៀង​នយោបាយ​រវាង​គណបក្ស​ប្រជាជន​កម្ពុជា និង​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី​២២ កក្កដា មិន​មែន​ជា​កិច្ច​ព្រមព្រៀង​បញ្ចប់​ដំណើរ​ការ​របស់​តុលាការ លើ​រឿង​ក្ដី​ទាក់ទង​ព្រហ្មទណ្ឌ​ទេ។

សារ​នយោបាយ​របស់​លោក​នៅ​ពេល​នេះ គឺ​ទាក់ទង​នឹង​ការ​ចាប់​ខ្លួន​សកម្មជន​នយោបាយ និង​សកម្មជន​ដីធ្លី​ថ្មីៗ​នេះ។

សារ​នយោបាយ​របស់​លោក​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន ធ្វើ​ឡើង​នៅ​ក្នុង​ពិធី​ប្រគល់​សញ្ញាបត្រ​ដល់​និស្សិត​បច្ចេកវិទ្យា​នៃ​សកលវិទ្យាល័យ អាយ.អាយ.ស៊ី (IIC) នៅ​វិទ្យាស្ថាន​ជាតិ​អប់រំ នៅ​ព្រឹក​ថ្ងៃ​ទី​២០ វិច្ឆិកា។

សារ​របស់ លោក ហ៊ុន សែន ជា​ការ​ឆ្លើយ​តប​ទៅ​នឹង​ការ​រិះគន់​របស់​ស្ថាប័ន​ជាតិ អន្តរជាតិ ដោយ​ចោទ​ប្រកាន់​ថា រាជ​រដ្ឋាភិបាល​ចាប់​ខ្លួន​សកម្មជន​សិទ្ធិ​មនុស្ស និង​នយោបាយ​ធ្វើ​ជា​ឧបករណ៍​បង្ក្រាប​បក្ស​ប្រឆាំង ឬ​ធ្វើ​ជា​ចំណាប់​ខ្មាំង និង​រំលោភ​កិច្ច​ព្រមព្រៀង​នយោបាយ​ថ្ងៃ​ទី​២២ កក្កដា៖ «ខ្ញុំ​សុំ​បញ្ជាក់​ទៅ​វិញ កិច្ច​ព្រមព្រៀង​ថ្ងៃ​ទី​២២ មិន​មែន​ជា​កិច្ច​ព្រមព្រៀង​បញ្ចប់​នូវ​រឿង​ក្ដី​ក្នុង​តុលាការ​ទេ។ រាប់​ទាំង​ខ្ញុំ​ប្រាប់​ឯកឧត្ដម សម រង្ស៊ី ថា​រឿង​នេះ គឺ​មិន​អាច​មាន​អ្នក​ណា​រំលត់​បណ្ដឹង​អាជ្ញា​បាន​ទេ។ ឥឡូវ​គ្រាន់​តែ​សមាជិក​សភា​មាន​អភ័យ​ឯកសិទ្ធិ។ បន្ទាប់​ពី​អស់​អភ័យ​ឯកសិទ្ធិ​ទៅ គេ​យក​ទៅ​កាត់​ទោស​តែ​ដដែល​ហ្នឹង។ អត់​ពន្លត់​បាន​ទេ ហើយ​នរណា​ទៅ​ពន្លត់? ហើយ​កិច្ច​ព្រមព្រៀង​ថ្ងៃ​ទី​២២ ខែ​កក្កដា មិន​មែន​ជា​កិច្ច​ព្រមព្រៀង​រំលត់​បណ្ដឹង​អាជ្ញា​ទេ។ សូម​កុំ​ភ័ន្ត​ច្រឡំ។ មើល​ឡើង​វិញ​ទៅ»

លោក​ថ្លែង​ថា កិច្ច​ព្រមព្រៀង​នយោបាយ​នោះ​គ្រាន់​តែ​ជា​ការ​ទប់ស្កាត់​មន្ត្រី​បក្ស​ប្រឆាំង ដែល​ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​ករណី​របស់​តុលាការ​ឱ្យ​នៅ​ក្រៅ​ឃុំ​ប៉ុណ្ណោះ។ លោក​ផ្ដាំ​ទៅ​អ្នក​រិះគន់​ថា កុំ​ចោទ​គណបក្ស​ប្រជាជន និង​រដ្ឋាភិបាល​ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​រឿង​តុលាការ​ចាប់​ខ្លួន​សកម្មជន​ទាំង​នោះ។ លោក ហ៊ុន សែន បញ្ជាក់​ថា ដោយសារ​តែ​គណបក្ស​ប្រជាជន និង​រាជ​រដ្ឋាភិបាល មិន​មាន​សិទ្ធិ​លើ​តុលាការ​នោះ​ហើយ ទើប​តុលាការ​មាន​សិទ្ធិ​ចាប់ ហើយ​លោក​មិន​អាច​រារាំង​បាន។

មន្ត្រី​នាំ​ពាក្យ​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ លោក យឹម សុវណ្ណ ថ្លែង​ថា មតិ​លើក​ឡើង​ទាំង​ប៉ុន្មាន គ្រាន់​តែ​ជា​ការ​បញ្ចេញ​មតិ​របស់​សង្គម​ស៊ីវិល សហគមន៍​អន្តរជាតិ និង​តំណាង​រាស្ត្រ៖ «អា​ហ្នឹង​មិន​មែន​ជា​ចោទ​ប្រកាន់​អី។ ប្រសិន​ជា​រឿង​ហ្នឹង​វា​មិន​ពិត​ទេ ឲ្យ​វា​ទៅ​តាម​ខ្យល់​ទៅ។ ប៉ុន្តែ​បើ​រឿង​ហ្នឹង​វា​អ៊ីចឹង​មែន អា​ហ្នឹង​មិន​ដឹង​ធ្វើ​ម៉េច​ទេ មាន​តែ​នាំ​គ្នា​ដោះស្រាយ​ទៅ។ មិន​មែន​ជា​ការ​ចោទ​ប្រកាន់​អី​ទេ អា​ហ្នឹង​ជា​ការ​បញ្ចេញ​មតិ ដែល​ជា​ការ​មើល​ឃើញ​របស់​ប្រជាពលរដ្ឋ​ទូទៅ។ អ្នក​ណា​មើល​ឃើញ​យ៉ាង​ម៉េច អា​ហ្នឹង​ជា​រឿង​របស់​គេ។ ប៉ុន្តែ​យើង​ត្រូវ​ថ្លឹងថ្លែង​ទាំងអស់​គ្នា»

ប្រធាន​ផ្នែក​អង្កេត​នៃ​អង្គការ​ការពារ​សិទ្ធិ​មនុស្ស​អាដហុក (adhoc) លោក នី ចរិយា ថ្លែង​ថា ការ​ចាប់​ខ្លួន​សកម្មជន​ទាំង​ជាង ១០​នាក់​នោះ មិន​ទាក់ទង​នឹង​បទល្មើស​ព្រហ្មទណ្ឌ​ទេ៖ «ដោយសារ​តែ​យើង​ឃើញ​ថា ការ​ចាប់​ខ្លួន​តំណាង​សហគមន៍​បឹងកក់​ទាំងអស់​នេះ គឺ​មិន​បាន​អនុលោម​ទៅ​តាម​ច្បាប់​ព្រហ្មទណ្ឌ។ គឺ​ថា​នៅ​ក្នុង​ច្បាប់​ព្រហ្មទណ្ឌ មិន​អនុញ្ញាត​ឲ្យ​អនុវត្ត​ទេ។ នៅ​ពេល​ណា​ដែល​មាន​បទល្មើស​ណា​មួយ​កើត​ឡើង​ទាក់ទង​ទៅ​នឹង​ច្បាប់​ដោយ​ឡែក ដែល​មាន​ចែង​នៅ​ក្នុង​ច្បាប់​ដោយ​ឡែក អ៊ីចឹង​យើង​ត្រូវ​ពិនិត្យ​សកម្មភាព​របស់​តំណាង​សហគមន៍​ដែល​គាត់​មក​តវ៉ា មាន​ទ្រង់ទ្រាយ​ជា​ការ​ជួប​ជុំ ដើម្បី​ធ្វើ​ការ​តវ៉ា។ អ៊ីចឹង​ត្រូវ​តែ​ប្រើប្រាស់​ច្បាប់​ស្ដី​អំពី​ការ​ធ្វើ​បាតុកម្ម​ដោយ​សន្តិវិធី។ អ៊ីចឹង ការ​ធ្វើ​បាតុកម្ម​ដោយ​សន្តិវិធី​ថា តើ​មាន​បទល្មើស​ត្រង់​ណា ដែល​ជា​បទល្មើស​ព្រហ្មទណ្ឌ ដែល​ត្រូវ​ផ្ដន្ទាទោស​តាម​បាតុកម្ម​ដោយ​សន្តិវិធី​វា​អត់​មាន»

លោក ហ៊ុន សែន បញ្ជាក់​ថា បញ្ហា​ចាប់​ខ្លួន​នេះ​មិន​បាន​រាំង​ស្ទះ​ដល់​ដំណើរ​ការ​ចរចា ដើម្បី​ជំរុញ​ការ​រៀបចំ​ច្បាប់​ស្ដីពី​ការ​ចាត់​តាំង និង​ការ​ប្រព្រឹត្ត​ទៅ​នៃ​គណៈកម្មាធិការ​ជាតិ​រៀបចំ​ការ​បោះ​ឆ្នោត និង​វិសោធនកម្ម​បទបញ្ជា​ផ្ទៃ​ក្នុង​សភា​នោះ​ទេ។ លោក​ថ្លែង​ទៀត​ថា រឿង​នេះ​យក​ល្អ​កុំ​ចាក់​សាំង​លើ​ភ្លើង ហើយ​ដំណើរ​ការ​អ្វីៗ​ទៅ​តាម​ច្បាប់ ព្រោះ​ទន្ទឹម​នឹង​ប្រជាធិបតេយ្យ ក៏​ត្រូវ​ពង្រឹង​នីតិរដ្ឋ​ដែរ៖ «មិន​អាច​ទេ ហើយ​ក៏​មិន​យោគយល់​បាន​ដែរ ឬ​ក៏​អាច​អត់ឱន​ឲ្យ​បាន​ដែរ។ អា​រឿង​អី​ឡើង​បិទ​ផ្លូវៗ អា​ហ្នឹង​ដល់​ពេល​វេលា​ដែល​អាជ្ញាធរ​មាន​សមត្ថកិច្ច​គេ​ត្រូវ​ធ្វើ គេ​ចាត់​ការ​ហើយ អា​រឿង​បិទ​ផ្លូវៗ​ហ្នឹង។ បិទ​ស្មាន​ថា​ស្រួល​ណាស់​ហ្នឹង ប៉ះ​តែ​មាន​អ្នក​ជំងឺ​អី​កំពុង​តែ​នេះ ឯង​បិទ​ផ្លូវ។ រួច​ស្អី​ក៏​នយោបាយ​ដែរ។ អា​រឿង​ព្រហ្មទណ្ឌ​សោះ កាឡៃ​ទៅ​នយោបាយ។ អើ! បើ​កាឡៃ​ទៅ​នយោបាយ ស្រេច​តែ​ធ្វើ​មិន​ដឹង​តែ​ម្ដង ឲ្យ​តុលាការ​គេ​លេង​យ៉ាង​ម៉េច​លេង​ទៅ។ ប៉ុន្តែ ទោះ​បី​ជា​យើង​ដឹង ក៏​មិន​ដឹង​ទៅ​ធ្វើ​ម៉េច​ដែរ បើ​អា​ហ្នឹង​សិទ្ធិ​តុលាការ និយាយ​ឲ្យ​ត្រង់ៗ​តែ​ម្ដង»

រហូត​មក​ដល់​ពេល​នេះ មាន​សកម្មជន​ដីធ្លី និង​សកម្មជន​នយោបាយ​ចំនួន​ជិត ២០​នាក់​ហើយ​ដែល​តុលាការ​ចាប់​ខ្លួន​ផ្ដន្ទាទោស​ពី​បទ​ព្រហ្មទណ្ឌ ក្នុង​ការ​ធ្វើ​បាតុកម្ម។ ក្នុង​នោះ​ក៏​មាន​ប្រធាន​នាយកដ្ឋាន​ព័ត៌មាន និង​ប្រព័ន្ធ​ផ្សព្វផ្សាយ​របស់​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ ដែរ គឺ​លោក មាជ សុវណ្ណារ៉ា។

សារ​នយោបាយ​របស់​លោក​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន ក៏​ព្រមាន​ឱ្យ​ដឹង​ដែរ​ថា សមាជិក​សភា​ដែល​មាន​រឿង​នៅ​តុលាការ តុលាការ​ធ្វើ​អី​មិន​បាន​ទេ​នៅ​ពេល​ដែល​សមាជិក​សភា​មាន​អភ័យ​ឯកសិទ្ធិ ប៉ុន្តែ​ទុក​ក្រោយ​ឆ្នាំ​២០១៨។ ប៉ុន្តែ​ចាំ​ដល់​អស់​អភ័យ​ឯកសិទ្ធិ តុលាការ​កោះ​ទៀត ព្រោះ​មិន​មាន​អ្វី​រំលត់​បណ្ដឹង​អាជ្ញា​ហ្នឹង​បាន​ទេ៕

កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖

ដើម្បី​រក្សា​សេចក្ដី​ថ្លៃថ្នូរ យើង​ខ្ញុំ​នឹង​ផ្សាយ​តែ​មតិ​ណា ដែល​មិន​ជេរ​ប្រមាថ​ដល់​អ្នក​ដទៃ​ប៉ុណ្ណោះ។