គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា
ស្ដាប់សំឡេង៖
គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា ដែលជាគណបក្សកាន់អំណាចអស់រយៈពេលជាង ២០ឆ្នាំមកហើយនោះ បានជ្រើសរើសធ្វើពិធីរំលឹកខួបលើកទី៦២ នៃថ្ងៃបង្កើតគណបក្សនេះជាមួយថ្ងៃចាប់ផ្ដើមឃោសនាបោះឆ្នោតតែម្ដង នៅកោះពេជ្រ។
ក្បួនរថយន្តនិងម៉ូតូដង្ហែចេញពីមជ្ឈមណ្ឌលកម្សាន្តកោះពេជ្រ ដែលជាទីកន្លែងជួបជុំគ្នានៅក្នុងវេទិការជួបជុំគ្នារបស់ថ្នាក់ដឹកនាំកំពូលនៃគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា និងប្រជាពលរដ្ឋគាំទ្រប្រមាណ ១ម៉ឺននាក់ នៅព្រឹកថ្ងៃទី២៧ មិថុនា ដែលជាថ្ងៃបើកយុទ្ធនាការឃោសនាដំបូង។ ក្បួនដង្ហែនោះមានតុបតែងលំអទង់ជាតិ ទង់គណបក្ស ស្លាកសញ្ញារបស់គណបក្ស និងមានរូបផ្ទាំងស្លាកសញ្ញា ឬនិម្មិតសញ្ញាគណបក្ស រូបទេវតាបាចផ្កា និងលេខរៀងទី៤ របស់គណបក្សប្រជាជនជាដើម។
នៅតាមរថយន្តនីមួយៗនេះ បានចាក់ចម្រៀងខ្លះទៀតច្រៀងផ្ទាល់ដោយក្រុមសិល្បករមួយចំនួន ក្រៅពីនេះ ក្រុមអ្នកគាំទ្របានស្រែកថា ជយោ! គណបក្សប្រជាជនដ៏រុងរឿង និងពោលពាក្យស្លោកថា គណបក្សប្រជាជនធ្វើអ្វីៗគ្រប់យ៉ាងដើម្បីប្រជាពលរដ្ឋ ហើយថា ហ៊ានថាហ៊ានធ្វើ ។ល។
នៅមុនពេលដង្ហែក្បួនចេញដំណើរពីកោះពេជ្រនេះ គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា បានធ្វើពិធីរំលឹកខួបលើកទី៦២ នៃថ្ងៃបង្កើតគណបក្សជាមុនសិន ដែលមានអ្នកដឹកនាំកំពូលបក្សនេះចូលរួម ដូចជាលោក ជា ស៊ីម ជាប្រធានគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា លោក ហ៊ុន សែន ជាអនុប្រធាន លោក ហេង សំរិន ជាប្រធានកិត្តិយស និងឥស្សរជនជាន់ខ្ពស់ផ្សេងៗទៀត។
ប្រធានកិត្តិយស លោក ហេង សំរិន និងជាគណៈកម្មការកណ្ដាលនៃគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា បានថ្លែងទៅកាន់អ្នកគាំទ្រ និងសន្យាថា បើសិនគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា ឈ្នះឆ្នោត គណបក្សប្រជាជននឹងបន្តដឹកនាំកសាង និងអភិវឌ្ឍន៍លើគ្រប់វិស័យ។ លើសពីនេះទៀត លោក ហេង សំរិន អះអាងថា គណបក្សប្រជាជន ធានាលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ សិទ្ធិសេរីភាពរបស់ពលរដ្ឋ និងយុត្តិធម៌សង្គមត្រូវបានការពារ ពង្រឹង និងលើកស្ទួយជានិច្ច។
ការសន្យារបស់មេដឹកនាំជាន់ខ្ពស់របស់គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា ក្នុងការប្ដេជ្ញាចិត្តការពារយុត្តិធម៌សង្គមនេះ នៅខណៈដែលអង្គការសិទ្ធិមនុស្សជាតិ និងអន្តរជាតិ បានរាយការណ៍អំពីបញ្ហារំលោភសិទ្ធិមនុស្ស តាមរយៈការបណ្ដេញចេញពីលំនៅឋាន ប្រព័ន្ធយុត្តិធម៌មិនឯករាជ្យ និងបញ្ហាផ្សេងៗទៀតកំពុងកើតមាន។ ក្រុមសិទ្ធិមនុស្សបានលើកជាឧទាហរណ៍ថា សកម្មជនដីធ្លី អ្នកស្រី យ៉ោម បុប្ឆា កំពុងនៅក្នុងពន្ធនាគារនៅឡើយ។
យ៉ាងនេះក្ដី លោក ហេង សំរិន បានប្រកាសនូវគោលការណ៍ធំៗរបស់គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា ចំនួន ១១ខ សំខាន់ៗ គឺបន្តជំរុញកំណែទម្រង់រដ្ឋដ៏ស៊ីជម្រៅ និងទូលំទូលាយ ដើម្បីធានាអភិបាលកិច្ចល្អ និងការអភិវឌ្ឍដោយចិរភាព រួមមានកំណែទម្រង់រដ្ឋបាលសាធារណៈ កំណែទម្រង់កងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធ កំណែទម្រង់ច្បាប់ ប្រព័ន្ធយុត្តិធម៌ ប្រឆាំងអំពើពុករលួយ ដីធ្លី ជលផល ព្រៃឈើ ព្រមទាំងការគ្រប់គ្រងធនធានធម្មជាតិ បរិស្ថាន និងផ្សេងៗទៀត។
ទាក់ទងនឹងបញ្ហានេះ ក្រុមមន្ត្រីសិទ្ធិមនុស្សបានលើកឡើងថា គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា បានកាន់អំណាចជាច្រើនរាប់សិបឆ្នាំមកហើយ ប៉ុន្តែរដ្ឋាភិបាលមិនបានធ្វើកំណែទម្រង់នៃការដឹកនាំប្រទេសមិនសូវមានភាពប្រសើរឡើងនោះទេ ក្នុងនោះមានទិទណ្ឌភាព ឬភាពគ្មានទោសពៃរ៍ អំពើពុករលួយនៅតាមស្ថាប័នរដ្ឋ ការកាប់បំផ្លាញព្រៃឈើ ដែលអង្គការឃ្លាំមើលពិភពលោក ឈ្មោះ គ្លបល វីតនេស (Global witness) បានរកឃើញថា ក្រុមហ៊ុនបរទេសកំពុងបង្កវិបត្តិដីធ្លី និងបំផ្លាញធនធានធម្មជាតិ និងរំលោភសិទ្ធិមនុស្សយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរតាមរយៈការផ្ដល់ដីសម្បទានសេដ្ឋកិច្ច។
អ្នកចូលរួមនៅក្នុងយុទ្ធនាការឃោសនានេះថា គាត់គាំទ្រគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា ដោយសារគណបក្សនេះធ្វើសាលារៀន មន្ទីរពេទ្យ ស្ពានថ្នល់ និងសមិទ្ធផលផ្សេងៗទៀត។
ម្យ៉ាងវិញទៀត នៅក្នុងយុទ្ធនាការឃោសនារកសំឡេងឆ្នោតរបស់គណបក្សប្រជាជនលើកនេះ មានស្ថានភាពខុសប្លែកជាងពីពេលមុន គឺមានក្រុមយុវជន និងក្រុមសិល្បករមួយចំនួនបានមកចូលរួមនៅក្នុងយុទ្ធនាការដើម្បីជួយរកសំឡេងឆ្នោតឲ្យគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជានេះ។ ក្នុងនោះ ឃើញមានក្រុមកំប្លែងល្បីៗដែរ រួមមាន នាយក្រឹម និងនាយកុយជាដើម ដែលគេដាក់គ្រឿងឧបករណ៍តន្ត្រីនៅលើរថយន្តធំ ដង្ហែជាក្បួន និងច្រើនស្រែកបំពងសុំឲ្យប្រជាពលរដ្ឋជួយបោះឆ្នោតជូនគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា។
ក្រៅពីគោលការណ៍សំខាន់ទាំង ១១ចំណុចនោះ សារនយោបាយសំខាន់ៗទៀត គឺក្រុមអ្នកគាំទ្របានស្រែកតាមឧគ្ឃោសនស័ព្ទថា បោះឆ្នោតជូនគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា គឺគាំទ្រលោក ហ៊ុន សែន ជានាយករដ្ឋមន្ត្រី ហើយថា គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា បានដឹកនាំការតស៊ូសង្គ្រោះជាតិពីរបបប្រល័យពូជសាសន៍ ទទួលបានជ័យជំនះថ្ងៃ៧មករា ឆ្នាំ១៩៧៩ ជាថ្ងៃប្រវត្តិសាស្ត្រជាដើម។
គណបក្សសង្គ្រោះជាតិ
ស្ដាប់សំឡេង៖
គណបក្សសង្គ្រោះជាតិចាប់ផ្ដើមយុទ្ធនាការឃោសនាថ្ងៃដំបូងរបស់ខ្លួន ដោយមានសមាជិកគាំទ្រចូលរួមហែក្បួនច្រើនជាង ១ម៉ឺននាក់។ នេះជាកាឃោសនាជាផ្លូវការរបស់គណបក្សនយោបាយ ដើម្បីបញ្ជូនសារនយោបាយរបស់ខ្លួនទៅដល់ប្រជាពលរដ្ឋឲ្យបានយល់អំពីភាពខ្លាំងរបស់គណបក្ស និងអំពាវនាវឲ្យប្រជាពលរដ្ឋបោះឆ្នោតគាំទ្រឲ្យបានច្រើន។
ក្នុងថ្ងៃឃោសនាជាផ្លូវការដំបូង គឺថ្ងៃទី២៧ មិថុនា គណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ដែលជាបក្សរួមបញ្ចូលគ្នារវាងគណបក្ស សម រង្ស៊ី និងបក្សសិទ្ធិមនុស្ស បានយកទីតាំងចំនួនពីរកន្លែង ដើម្បីហែក្បួនឃោសនាទ្រង់ទ្រាយធំរបស់ខ្លួន គឺនៅក្រុងតាខ្មៅ ខេត្តកណ្តាល និងនៅទីលានប្រជាធិបតេយ្យ រាជធានីភ្នំពេញ។ ពិធីនេះមានមនុស្សចូលរួមរាប់ម៉ឺននាក់ និងមានដង្ហែក្បួនតាមរថយន្ត ឬម៉ូតូកាត់តាមផ្លូវសាធារណៈមួយចំនួនផង។
ពិធីជួបជុំ ឬក្បួនដង្ហែឃោសនារបស់គណបក្សសង្គ្រោះជាតិ បានលើកយកគោលនយោបាយសំខាន់ៗ មានដូចជាបើបក្សសង្គ្រោះជាតិឈ្នះឆ្នោត នឹងប្ដេជ្ញាការពារឯករាជ្យ បូរណភាពទឹកដីឲ្យគង់វង្ស និងរួមរស់ដោយសន្តិភាពជាមួយប្រទេសជិតខាងជាដើម។
លោក កឹម សុខា ប្រធានស្ដីទីគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ដែលបានចូលរួមក្នុងពិធីឃោសនា បានអំពាវនាវទៅម្ចាស់ឆ្នោតថា បើបក្សសង្គ្រោះជាតិ ឈ្នះការបោះឆ្នោតរើសសមាជិកសភាអាណត្តិទី៥ រាជរដ្ឋាភិបាលដែលនឹងបង្កើតឡើងដោយគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ នឹងចាត់វិធានការបន្ទាន់ លុបបំបាត់អំពើពុករលួយដែលនាំឲ្យកើតមានអយុត្តិធម៌សង្គមនិងភាពក្រីក្រ។ ពង្រឹងការអនុវត្តច្បាប់ និងកសាងប្រទេសឲ្យមាននីតិរដ្ឋតាមរយៈតុលាការស្អាតស្អំ។ ផ្តល់ការងារត្រឹមត្រូវដល់ពលរដ្ឋ តាមរយៈធានានូវប្រាក់ចំណូលសមរម្យ ដោយកំណត់ប្រាក់បៀវត្សទាបបំផុត ៦០ម៉ឺនរៀលក្នុង១ខែសម្រាប់កម្មករ និងយ៉ាងតិច ១លានរៀលសម្រាប់មន្ត្រីរាជការ គ្រូបង្រៀន គ្រូពេទ្យ និងកងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធជាដើម។
ជាងនេះ ពិធីឃោសនា ទាំងថ្នាក់ដឹកនាំ និងសមាជិកគាំទ្របក្សសង្គ្រោះជាតិ បានបន្ទរដល់ម្ចាស់ឆ្នោត បោះឆ្នោតផ្លាស់ប្ដូរមេដឹកនាំចាស់ ដើម្បីផ្លាស់មេដឹកនាំថ្មីនៅថ្ងៃអាទិត្យ ទី២៨ ខែកក្កដា ខាងមុខ។
លោក កឹម សុខា៖ «យើងគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ សូមធានាជូនបងប្អូនជនរួមជាតិថា យើងឈ្នះឆ្នោតដឹកនាំរដ្ឋាភិបាលអាណត្តិទី៥ យើងអត់ធ្វើបដិវត្តន៍ទេ យើងអត់ធ្វើសង្គ្រាមទេ យើងដូរតែមេដឹកនាំទេ មន្ត្រីរាជការនៅដដែល។ យើងកែទម្រង់ប្រទេសជាតិតាមបែបប្រជាធិបតេយ្យ។ ជយោភាពស្អាតស្អំនៃគណបក្សសង្គ្រោះជាតិ! ដូរឬមិនដូរ? ដូរៗ»។
សមាជិកគាំទ្រ ឬអ្នកចូលរួមយុទ្ធនាការឃោសនាបោះឆ្នោតរបស់គណបក្សសង្គ្រោះជាតិ ត្រូវមន្ត្រីបក្សនេះ អះអាងថា មិនមានផ្ដល់ជាថវិកាដល់សមាជិក ឬអ្នកចូលរួមទេ ហើយថា ការចូលរួមរបស់ម្ចាស់ឆ្នោត ពិសេសយុវជន គឺចូលរួមដោយការស្ម័គ្រចិត្ត។
ជុំវិញយុទ្ធនាការឃោសនានេះដែរ លោក ទេព នីថា អគ្គលេខាធិការ គ.ជ.ប បានអំពាវនាវដល់គ្រប់គណបក្សនយោបាយ និងអ្នកគាំទ្រ ត្រូវចូលរួមគោរពច្បាប់ស្ដីពីការបោះឆ្នោតឲ្យបានគ្រប់គ្នា ដើម្បីរួមគ្នាជំរុញឲ្យយុទ្ធនាការឃោសនា ឬដំណើរការបោះឆ្នោតសភាអាណត្តិទី៥ មានដំណើរការល្អ និងជៀសផុតជម្លោះផ្សេងៗ៖ «សូមមេត្តារួមគ្នាថែរក្សាសន្តិសុខសុវត្ថិភាពនៃការបោះឆ្នោតនេះបន្តទៀត ជាពិសេសក្នុងការឃោសនាបោះឆ្នោតនេះ ដើម្បីឲ្យដំណើរការបោះឆ្នោតនេះប្រព្រឹត្តទៅរលូនល្អ ត្រឹមត្រូវនិងយុត្តិធម៌ស្របតាមច្បាប់ និងនីតិវិធីនៃការបោះឆ្នោត»។
ទោះជាបែបណា ថ្ងៃបើកយុទ្ធនាការឃោសនាដំបូង គេសង្កេតឃើញសមត្ថកិច្ចចម្រុះមកពីច្រើនស្ថាប័ន បានដាក់ពង្រាយតាមផ្លូវ ឬទីសាធារណៈគ្រប់ច្រកល្ហក រង់ចាំការពារសុវត្ថិភាព សន្តិសុខ និងចរាចរណ៍ ដោយទទួលខុសត្រូវខ្ពស់បំផុត ហើយថា ថ្ងៃឃោសនាដំបូងនេះ មិនឃើញកើតមានអំពើហិង្សា ឬទំនាស់កើតឡើងរវាងគណបក្សនយោបាយណាមួយគួរឲ្យកត់សម្គាល់ទេ។
យុទ្ធនាការឃោសនាបោះឆ្នោតជ្រើសរើសតំណាងរាស្ត្រអាណត្តិទី៥ មានរយៈពេល ៣០ថ្ងៃ គឺចាប់ពីថ្ងៃទី២៧ ខែមិថុនា ដល់ថ្ងៃទី២៦ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០១៣។ មានគណបក្សចំនួន ៨ បានចុះឈ្មោះចូលរួមប្រកួតប្រជែងការបោះឆ្នោតនេះ។
គណៈកម្មាធិការជាតិរៀបចំការបោះឆ្នោតបានកំណត់ថា សកម្មភាពឃោសនាដោយឧបករណ៍បំពងសំឡេង ត្រូវហាមឃាត់ចាប់ពីម៉ោងដប់ពីរថ្ងៃត្រង់ ដល់ម៉ោង ២រសៀល។ គ្រប់សកម្មភាពឃោសនារបស់គណបក្សនយោបាយត្រូវឈប់សម្រាកនៅចន្លោះពីម៉ោង ១០យប់ ដល់ម៉ោង ៦ព្រឹក។ ការឃោសនាត្រូវចប់ ២៤ម៉ោង មុនថ្ងៃបោះឆ្នោតមកដល់។ ការបោះឆ្នោតសភាអាណត្តិទី៥ នឹងត្រូវធ្វើឡើងនៅថ្ងៃអាទិត្យ ទី២៨ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០១៣។
បក្សនយោបាយឃោសនានៅខេត្តបាត់ដំបង
គណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា បានបើកយុទ្ធនាការឃោសនានៅខេត្តបាត់ដំបង ដោយមានសកម្មជន និងអ្នកគាំទ្រជាង ១ម៉ឺននាក់ ចូលរួមដង្ហែក្បួននៅតាមដងផ្លូវនានាក្នុងទីរួមខេត្ត និងឆ្ពោះទៅកាន់បណ្ដាស្រុក ក្រុង ទាំង១៤ របស់ខេត្តបាត់ដំបង។ ជាមួយគ្នានេះ គេសង្កេតឃើញមានកងកម្លាំងសមត្ថកិច្ចដាក់ការពារយ៉ាងប្រុងប្រយ័ត្ន។ ប៉ុន្តែយុទ្ធនាការឃោសនារបស់គណបក្សកាន់អំណាចនេះ រងការរិះគន់ពីមន្ត្រីសង្គមស៊ីវិល និងគណបក្សប្រឆាំង ទាក់ទិនភាពលំអៀង និងការរើសអើងរបស់អាជ្ញាធរមូលដ្ឋាន។
សូមស្ដាប់សេចក្ដីរាយការណ៍របស់លោក សួន សុផលមុន្នី ដូចតទៅ៖
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖ ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។