ពលរដ្ឋជិត ១០០នាក់ រស់នៅខេត្តត្បូងឃ្មុំ មានជម្លោះដីធ្លីជាមួយក្រុមហ៊ុនចិន បានមកដាក់ញត្តិជាថ្មីទៀត នៅក្រសួងដែនដី និងក្រសួងយុត្តិធម៌ ដើម្បីឱ្យស្ថាប័នទាំងនេះ ចេញលិខិតអន្តរាគមន៍ ធានាពីសុវត្ថិភាព របស់អ្នកភូមិ ដែលចង់វិលចូលលំនៅឋានវិញ គ្មានការចាប់ចង និងគំរាមកំហែង ពីសំណាក់អាជ្ញាធរខេត្តនេះ។ ពលរដ្ឋថា ក្រសួងដែនដី បានទទួល ញត្តិរបស់ពួកគេ ក៏ប៉ុន្តែក្រសួងយុត្តិធម៌បានបដិសេធ។
ពលរដ្ឋ ៨០នាក់ នាក់តំណាងឱ្យពលរដ្ឋ ១២៨គ្រួសារ រស់នៅភូមិ ស្រែប្រាំង និងភូមិបុស្សស្នោរ ឃុំត្រពាំងព្រីង ស្រុកតំបែរ កំពុងស្ទាក់ស្ទើរ មិនហ៊ានវិលត្រឡប់ទៅផ្ទះវិញនៅឡើយទេ ព្រោះខ្លាចក្រែងអាជ្ញាធរខេត្តត្បូងឃ្មុំចាប់ខ្លួន និងធ្វើទុក្ខបុកម្នេញ។ អ្នកភូមិថា ពួកគេចង់ឱ្យស្ថាប័នថ្នាក់ជាតិ ចេញលិខិតអន្តរាគមន៍ឱ្យឆាប់បំផុត ដើម្បីឱ្យអ្នកភូមិវិលទៅលំនៅឋានវិញ ដោយសុខសាន្ត។
តំណាងពលរដ្ឋ លោក ថា លីដា ឱ្យដឹងនៅថ្ងៃទី១៣ សីហាថា ថ្មីៗនេះ ពួកលោកបានដាក់ញត្តិទៅក្រសួងយុត្តិធម៌ និងក្រសួងមហាផ្ទៃ ក៏ប៉ុន្តែមកទល់ពេលនេះ មិនទាន់ឃើញស្ថាប័នទាំងនេះ អន្តរាគមន៍ជួយពលរដ្ឋនៅឡើយទេ។ លោកបញ្ជាក់ថា ក្រុមពលរដ្ឋ មិនហ៊ានវិលទៅផ្ទះវិញទេ ព្រោះបារម្ភពីសុវត្ថិភាព ដោយសារអាជ្ញាធរខេត្តត្បូងឃ្មុំ បានពង្រាយសមត្ថកិច្ចចម្រុះ និងប្រជាការពារភូមិ ៦០នាក់ យាមកាមការពារក្រុមហ៊ុនចិនកំពុងឈូសឆាយដីសហគមន៍៖ «គោលបំណងរបស់ពលរដ្ឋគឺ គាត់ចង់ដាក់លិខិតអន្តរាគមន៍មួយ ដើម្បីឱ្យពួកគាត់វិលត្រឡប់ទៅ លំនៅឋានរៀងៗខ្លួន។ ពួកគាត់ប្រាកដថា មិនមានការគំរាមកំហែង ពីអាជ្ញាធររឿងការចាប់ខ្លួន។ ថ្ងៃទី ៣ ខែសីហានេះ មានការចាប់ខ្លួនពលរដ្ឋ ២១ រូបធ្វើឱ្យពលរដ្ឋភ័យខ្លាច»។
ពលរដ្ឋមានជម្លោះដីធ្លីមួយរូបទៀត លោក សែម ចំណាន និយាយថា ដីសហគមន៍ភូមិស្រែប្រាំង និងភូមិបុស្សស្នោរជាង ១ពាន់ ២រយហិកតារ ក្រុមហ៊ុនចិនរំលោភយកទាំងស្រុង ហើយអាជ្ញាធរអះអាងថា ក្រុមហ៊ុនមានប្លង់កម្មសិទ្ធិត្រឹមត្រូវ។ លោកថា ដីព្រៃសហគមន៍នៅតំបន់នោះ គឺជាអាយុជីវិត និងជាឆ្នាំងបាយរបស់អ្នកភូមិតាំងពីដើមមក ហើយប្រសិនបើអាជ្ញាធរមិនដោះស្រាយទេ ពលរដ្ឋនឹងលំបាកវេទនាមួយកម្រិតទៀត៖ «គាត់ព្រួយបារម្ភមិនត្រឹមបាត់បង់ដី គឺគាត់បាត់បង់របរកស៊ីចិញ្ចឹមជីវិត ក៏បាត់បង់ដែរព្រោះកាលណា បាត់បង់ព្រៃហ្នឹងគឺ ព្រៃមានត្រពាំង ពលរដ្ឋបេះបន្លែលក់ដើម្បីទិញអង្ក និងទិញបាយហូបផ្លាស់ប្តូរជីវភាព។ ពេលណាទឹកសម្រកគាត់ចាប់ផ្ដើមបង្កបង្កើនផល វាបាត់បង់ប្រាក់ចំណូលពួកគាត់ ហើយពួកគាត់មិនដឹងថា ពឹងអីទេ»។
អាស៊ីសេរីបានព្យាយាមទាក់ទង អ្នកនាំពាក្យក្រសួងដែន ដី លោក សេង ឡូត អ្នកនាំពាក្យក្រសួងមហាផ្ទៃ លោក ផាត សុផានិត និងអ្នកនាំពាក្យក្រសួងយុត្តិធម៌ លោក ជិន ម៉ាលីន ដើម្បីសុំការបំភ្លឺបញ្ហានេះ តែពួកលោកបានចុចផ្តាច់ទូរសព្ទ និងមិនលើកទូរសព្ទ នៅថ្ងៃទី១៣ សីហា។
ចំណែកតំណាងក្រុមហ៊ុនចិន ហាមិនីវេន អ៊ិនវេសមេន (Hamenivent Investment) ក៏មិនអាចទាក់ទងបានដែរ នៅថ្ងៃដដែលនេះ។
ទោះជាយ៉ាងណាក្រសួងដែនដី បានចេញសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានមួយចុះថ្ងៃទី ១៣ ខែសីហា បកស្រាយថា កាលពីឆ្នាំ ២០១១ និង ឆ្នាំ ២០១២ ពលរដ្ឋរស់នៅភូមិបុស្សស្នោរ និងភូមិស្រែប្រាំងជិត ២៩១គ្រួសារ បានលក់ដីឱ្យក្រុមហ៊ុនចិន មិនីវេន អ៊ិនវេសមេន (Hamenivent Investment) ដោយមានការទទួលស្គាល់ពីមេភូមិ និងមេឃុំ។ ក្រសួងបន្តថា រដ្ឋាភិបាលបានចេញបទបញ្ជា ០០១ ចុះបញ្ជីដីជូនពលរដ្ឋនៅភូមិបុស្សស្នោ និងភូមិស្រែប្រាំង ចំនួន ៤៨៣គ្រួសារ មានទំហំជាង ២ពាន់ ៥រយហិកតារ (២៥៦៣) ដែលក្នុងនោះមានដីមួយផ្នែក ពលរដ្ឋបានលក់ឱ្យក្រុមហ៊ុនចិន។ ក្រសួងចាត់ទុកការតវ៉ារបស់ពលរដ្ឋថា គ្មានមូលដ្ឋាន និងមានការញុះញង់ បំផុសបំផុល ប៉ះពាល់អសន្តិសុខសង្គម និងសណ្ដាប់ធ្នាប់។
ឆ្លើយតបនឹងការបកស្រាយនេះ ពលរដ្ឋមានជម្លោះដីធ្លី លោក សែម ចំណាន អះអាងថា ក្រសួងដែនដីមិនបានសិក្សា និងស្រាវជ្រាវជម្លោះដីធ្លីនេះ ឱ្យច្បាស់លាស់នោះទេ គឺជឿតែសំដីរបស់អាជ្ញាធរមូលដ្ឋាន។ លោកថា ការបកស្រាយរបស់ក្រសួង ពុំមានភាពច្បាស់លាស់នោះទេ ព្រោះដីនៅតំបន់នោះ ជាដីព្រៃរនាមលិចទឹក និងដីព្រៃរបស់ មានទំហំជាង ១ពាន់ ២រយហិកតារ ដែលពួកគេបង្កបង្កើនជាសមូហភាព តាំងពីដូនតាមក៖ «បើនិយាយទៅក្រសួងមិនបានចុះពិនិត្យ និងស្រាវជ្រាវ ថាដីហ្នឹងជាដីអីឱ្យច្បាស់លាស់នោះទេ ហើយនៅឆ្នាំ ២០០៦ មានអង្គការកសិករថ្មីក៏បាន បានន័យថា សុំចុះបញ្ជីដីហ្នឹងជាដីសហគមន៍ ហើយនៅឆ្នាំ ២០១១ គឺមាន ការញុះញង់ពីអាជ្ញាធរ និងគំរាមកំហែង ពីអាជ្ញាធរ លក់ដីហ្នឹងទៅឱ្យក្រុមហ៊ុន មិនបានព្រមព្រៀងថាលក់ ហើយក៏យើងទាមទារតវ៉ាវិញ » ។
ចំណែក នាយករងទទួលបន្ទុកផ្នែកឃ្លាំមើលសិទ្ធិមនុស្ស នៃអង្គការសិទ្ធិមនុស្សលីកាដូ លោក អំ សំអាត ពន្យល់ថា ជនបរទេសពុំមែនសញ្ជាតិខ្មែរ គ្មានសិទ្ធិទិញដីជាកម្មសិទ្ធិក្នុងទឹកដីប្រទេសកម្ពុជា បាននោះទេ។ លោកថា ក្រុមពលរដ្ឋមិនហ៊ានវិលត្រឡប់ទៅផ្ទះវិញ ដូច្នេះអាជ្ញាធរថ្នាក់ជាតិ គួរតែសម្របសម្រួលដោះស្រាយរឿងនេះ៖ «ប្រសិនបើដីធ្លី និងមានការចាប់ខ្លួន និងគាត់រត់ចោលផ្ទះសម្បែងទៀត អាហ្នឹង វាកាត់ថា ធ្វើឱ្យពួកគាត់ហ្នឹង ជួបវិបត្តិធ្ងន់ធ្ងរដែរ។ អ៊ីចឹងគួរតែស្វែងរកដំណោះស្រាយណាមួយដែរ សមសម្រប ហើយនិងអាច ទទួលយកបាន»។
ព្រៃសហគមន៍ភូមិស្រែប្រាំង និងសហគមន៍ភូមិបុស្សស្នោរ មានទំហំជាង ១.២៣០ហិកតារ នៅជាប់ព្រែកឆ្លូង ក្នុងឃុំត្រពាំងព្រីង ស្រុកតំបែរ ខេត្តត្បូងឃ្មុំ។ ព្រៃសហគមន៍នេះ មានទឹកជន់លិចជារៀងរាល់ឆ្នាំ សម្បូរដោយត្រី និងសត្វស្លាបរស់នៅ ហើយអ្នកភូមិរាប់រយគ្រួសារ តែងប្រមូលផលនេសាទនៅខែវស្សា និងធ្វើកសិកម្ម នៅរដូវប្រាំង ចិញ្ចឹមជីវិតច្រើនជំនាន់មកហើយ។ ក្រុមពលរដ្ឋចោទថា អាជ្ញាធរមួយចំនួន បានឃុបឃិតគ្នា លួចលក់ដីព្រៃសហគមន៍អស់មួយផ្នែកធំ ទៅឱ្យក្រុមហ៊ុនចិន និងបានឃុបឃិតគ្នាធ្វើប្លង់ជាប្រព័ន្ធ៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖ ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។