ក្រុមយុវជនចលនាមាតាធម្មជាតិនៅថ្ងៃទី១៥ ខែតុលា បានផ្សាយវីដេអូជាថ្មីទៀត បង្ហាញពីបច្ចុប្បន្នភាព រោងចក្រចិនកែច្នៃផ្លែស្វាយមួយកន្លែង ក្នុងខេត្តព្រះសីហនុ នៅតែបន្តបង្ហូរសារធាតុគីមីចូលស្ទឹងធម្មជាតិជាច្រើនខែមកហើយ ដែលអាជ្ញាធរខេត្តនេះ មិនអើពើដោះស្រាយនៅឡើយទេ និងបង្កគ្រោះថ្នាក់ដល់អាយុជីវិតពលរដ្ឋ និងបរិស្ថានកាន់តែធ្ងន់ធ្ងរ។
បើទោះជាសកម្មជនចលនាមាតាធម្មជាតិ៥នាក់កំពុងជាប់ពន្ធនាគារក្តី ក៏ក្រុមចលនាមាតាធម្មជាតិនៅតែបង្ហាញពីការបំពុលបរិស្ថាន ប៉ះពាល់ជីវចម្រុះក្នុងទឹក សុខភាពពលរដ្ឋ ដែលបង្កឡើងដោយរោងចក្រចិនឈ្មោះ ខេមបូឌានហ្គូមហ្វាម ឯ.ក (Cambodian Gome Farm Food Co., Ltd) ដើម្បីជំរុញឱ្យមានដំណោះស្រាយវិបត្តិបរិស្ថានក្នុងខេត្តព្រះសីហនុ។
ក្រុមយុវជនស្រឡាញ់បរិស្ថានបានចុះដល់ទីតាំងទឹកស្ទឹងក្រាំងអាតដោយផ្ទាល់បង្ហាញភស្តុតាងជាក់ស្តែង នូវបំពង់បង្ហូរសារជាតិគីមីចូលទឹកស្ទឹងនេះ ដោយមានប្រភពចេញពីរោងចក្រចិនកែច្នៃផ្លែស្វាយមួយកន្លែង ឋិតក្នុងភូមិស្ទឹងសំរោង ឃុំអូរបាក់រទេះ ស្រុកកំពង់សីលា ដែលអាជ្ញាធរនៅមិនទាន់មានដំណោះស្រាយនៅឡើយទេ បណ្តាលឱ្យមានផលប៉ះពាល់កាន់តែរីកធំឡើង។
វីដេអូ ១នាទីកន្លះរបស់សកម្មជនចលនាមាតាធម្មជាតិ(Mother Nature Cambodia) បានរៀបរាប់ថា រោងចក្រចិនកែច្នៃផ្លែស្វាយមួយនេះ នៅតែបន្តបង្ហូរសារធាតុគីមីចូលស្ទឹងក្រាំងអាត មានក្លិនស្អុយ ដោយមិនខ្វល់ពីសុខភាពពលរដ្ឋ រីឯអាជ្ញាធរក៏គ្មានចំណាត់ការនៅឡើយទេ។
ក្រុមចលនាមាតាធម្មជាតិ កញ្ញា សុវណ្ណា ថ្លែងក្នុងវីដេអូដោយស្នើឱ្យអាជ្ញាធរពាក់ព័ន្ធដោះស្រាយបញ្ហានេះ ព្រោះបាតុភាពនេះបង្កប៉ះពាល់ដល់សុខភាពពលរដ្ឋមូលដ្ឋានដែលប្រើប្រាស់ទឹកនេះ បណ្តាលឱ្យកើតជំងឺ និងប៉ះពាល់ដល់ដំណាំកសិកម្ម ជាដើម។
កញ្ញា សុវណ្ណា៖ «ខាងរោងចក្រនៅតែបង្កភាពអនាធិបតេយ្យមកដល់ធនធានធម្មជាតិ គឺជាការបំពានកាន់តែខ្លាំងមកលើធម្មជាតិយើង យើងចង់ឱ្យអ្នកពាក់ព័ន្ធគាត់ដោះស្រាយជូនប្រជាពលរដ្ឋ ព្រោះថា ពួកគាត់នៅមូលដ្ឋានប៉ះពាល់ខ្លាំងមែនទែន ទាំងដំណាំ ទាំងស្បែក និងជំងឺនានាប្រឈមមែនទែន»។
វិទ្យុអាស៊ីសេរីមិនទាន់អាចទាក់ទងសុំការបំភ្លឺរឿងនេះ ពីអ្នកនាំពាក្យក្រសួងបរិស្ថាន លោក ខ្វៃ អាទិត្យា និងអ្នកនាំពាក្យសាលាខេត្តព្រះសីហនុ លោក ឃាង ភារម្យ បាននៅឡើយទេ នៅថ្ងៃទី១៥ តុលា ដោយទូរស័ព្ទហៅចូល តែគ្មានអ្នកលើក។
រីឯតំណាងក្រុមហ៊ុនចិនខេមបូឌាន ហ្គូមហ្វាម ឯ.ក ក៏វិទ្យុអាស៊ីសេរីមិនទាន់អាចទាក់ទងសុំការបំភ្លឺបានដែរ នៅថ្ងៃដដែលនេះ។
ក៏ប៉ុន្តែកាលពីដើមឆ្នាំ២០២៤ ក្រសួងបរិស្ថាន និងអាជ្ញាធរមូលដ្ឋានបានចុះពិនិត្យការបង្ហូរសារជាតិគីមីពុលក្នុងតំបន់នោះ ក៏ប៉ុន្តែក្រុមយុវជនសង្កេតឃើញថា អាជ្ញាធរនៅតែមិនអើពើដោះស្រាយវិបត្តិបរិស្ថានទាំងនេះនៅឡើយទេចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០២៣ រហូតមកទល់ពេលនេះ។
អ្នកជំនាញធនធានទឹក និងជានាយកប្រតិបត្តិអង្គការបណ្ដាញការពារទន្លេបី លោក លាង ប៊ុនលាភ យល់ថា អាជ្ញាធរគួរតែប្រុងប្រយ័ត្នខ្ពស់ទប់ស្កាត់ និងដោះស្រាយបញ្ហានេះ ព្រោះការបង្ហូរគីមីចូលស្ទឹង នឹងបង្កគ្រោះថ្នាក់ដល់ជីវចម្រុះ ជីវិតមនុស្សសត្វដែលប្រើប្រាស់ទឹកស្ទឹង ហើយផលប៉ះពាល់ទាំងនេះនឹងមានរយៈពេលវែង។
លោកសង្កត់ធ្ងន់ថា ផ្អែកតាមច្បាប់មន្ត្រីពាក់ព័ន្ធ ដែលធ្វេសប្រហែសរួមគំនិត បំពុលបរិស្ថាន ត្រូវមានទោស ពិន័យរដ្ឋបាល និងបញ្ជូនទៅតុលាការ។
លោក លាង ប៊ុនលាភ៖ «ការប៉ះពាល់នេះដែរគឺមានរយៈពេលវែង ខ្លះរហូតដល់ម្ភៃទៅ សាមសិបឆ្នាំទើបកើតឡើង ខ្លះទៀតក៏កើតភ្លាមៗ នេះជារឿងមួយដែលត្រូវប្រយ័ត្នប្រយែង និងយកចិត្តទុកដាក់ ពីព្រោះវាជាកិច្ចការមួយ ដែលមាននៅក្នុងច្បាប់កម្ពុជាយើងស្រាប់»។
ច្បាប់ស្តីពីការគ្រប់គ្រងជាតិពុល មាត្រា ៣៦ ចែងថា មន្ត្រី ឬភ្នាក់ងាររបស់ក្រសួងពាក់ព័ន្ធធ្វេសប្រហែសរួមគំនិត ឬឃុបឃិតគ្នា ធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ទឹកស្ទឹង បឹងបួ ទន្លេ និងអូរ ត្រូវផ្ដន្ទាទោសផ្នែករដ្ឋបាល និងត្រូវចោទប្រកាន់ចំពោះមុខតុលាការដែរ។
រីឯអនុក្រឹត្យលេខ២៧ ឆ្នាំ១៩៩៩ ស្តីពីការត្រួតពិនិត្យការបំពុលទឹក មាត្រា២៩ ចែងថា ក្នុងករណីឃើញថា តំបន់ទឹកសាធារណៈទទួលរងការបំពុល បង្កឱ្យមានការគំរាមកំហែង ដល់ជីវិតមនុស្ស និងជីវចម្រុះ ក្រសួងបរិស្ថានត្រូវផ្សព្វផ្សាយជាសាធារណៈជាបន្ទាន់ និងទប់ស្កាត់ការបំពុលទឹក ហើយស្ដារគុណភាពទឹក ក្នុងតំបន់សាធារណៈនោះឡើងវិញ៕
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖ ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។