សាលាដំបូងរាជធានីភ្នំពេញ បើកសវនាការកំបាំងមុខលើករណី លោក សួន សេរីរដ្ឋា ប្រធានចលនាអំណាចពលរដ្ឋខ្មែរ នៅរសៀលថ្ងៃទី៩ កក្កដា នេះពីបទចោទញុះញង់ឲ្យប្រព្រឹត្តបទឧក្រិដ្ឋជាអាទិ៍ ដែលប្រព្រឹត្តកាលពីខែសីហា ឆ្នាំ២០១៣។
លោក សួន សេរីរដ្ឋា ដែលសព្វថ្ងៃកំពុងរស់នៅសហរដ្ឋអាមេរិក បានអវត្តមានក្នុងសវនាការ តែលោកមានមេធាវីការពារក្តីឲ្យ គឺលោកមេធាវី សុក សំអឿន។
ក្រៅពីជាប់ចោទពីបទញុះញង់ឲ្យប្រព្រឹត្តបទឧក្រិដ្ឋជាអាទិ៍នោះ ព្រះរាជអាជ្ញា លោក មាស ច័ន្ទពិសិដ្ឋ បានស្នើសុំឲ្យចៅក្រមចាត់របៀបបង្វិលទៅឲ្យចៅក្រមស៊ើបសួរ ស៊ើបអង្កេតបន្ថែមបទឧក្រិដ្ឋមួយទៀតទៅលើ លោក សួន សេរីរដ្ឋា ពីបទរួមគំនិតក្បត់ ដោយសំអាងថា បុគ្គលរូបនេះមានគំនិតជាច្រើនលើកច្រើនសាមកហើយ ដើម្បីផ្ដួលរំលំរដ្ឋាភិបាល។
ការស្នើសុំនេះ ធ្វើឡើងនៅក្នុងសវនាការនៅពេលដែលព្រះរាជអាជ្ញាធ្វើសេចក្ដីសន្និដ្ឋាន។
លោក សួន សេរីរដ្ឋា ប្រធានចលនាអំណាចពលរដ្ឋខ្មែរ ត្រូវបានជាប់ចោទថាជាមេខ្លោងនៃសកម្មភាពចែកចាយផ្កាកុលាបលឿង និងខិត្តប័ណ្ណច្រើនរយសន្លឹក កាលពីថ្ងៃទី១៤ ខែសីហា ឆ្នាំ២០១៣ ដែលមានខ្លឹមសារញុះញង់ឲ្យមានហិង្សាប្រដាប់អាវុធផ្ដួលរំលំរដ្ឋាភិបាល។
នៅក្នុងសវនាការយុវជន ៤នាក់ ដែលពីមុនជាប់ចោទថាជាកូនចៅរបស់ លោក សួន សេរីរដ្ឋា ក្នុងការធ្វើជាសកម្មភាពចែកផ្កា និងខិត្តប័ណ្ណនោះ បានក្លាយជាសាក្សីនៅក្នុងរឿងក្តីនេះវិញ។ សវនាការដែលចំណាយពេល ៣ម៉ោង បានជជែកសួរដេញដោលច្រើនពីរឿងខិត្តប័ណ្ណ ដែលមានខ្លឹមសារថា "ផ្កាកុលាបអហិង្សាពណ៌លឿង សម្រាប់ការផ្លាស់ប្ដូរជូនមួយទងម្នាក់ ដល់វីរកងទ័ពគ្រប់រូបដែលជាកូនចៅពលរដ្ឋខ្មែរ! សូមបែរចុងអាវុធតម្រង់ទៅជនផ្តាច់ការ ហើយយកជីវិតការពារពលរដ្ឋជាឈាមខ្មែរដូចគ្នា គឺជាខ្មែរតែមួយដែលត្រូវការពារគ្នាទៅវិញទៅមក"។
ខ្លឹមសារខិត្តប័ណ្ណនេះ ត្រូវបានព្រះរាជអាជ្ញាសង្កត់ធ្ងន់ទៅលើពាក្យបែរចុងអាវុធតម្រង់ទៅជនផ្តាច់ការ ដោយសំដៅថាការសរសេរនេះ មានចរិតញុះញង់ និងទំនងសំដៅទៅលើលោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន។
លោក សុក សំអឿន សួរសាក្សីចំពោះគំនិតពួកគេថា តើពួកគេគិតថានាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន ជាជនផ្តាច់ការឬអត់?
សាក្សី ២ម្នាក់ក្នុងចំណោមសាក្សី ៦នាក់ បញ្ជាក់ថា ខ្លឹមសារខិត្តប័ណ្ណដែលឲ្យបែរចុងអាវុធតម្រង់ទៅជនផ្តាច់ការនោះ មិនសំដៅទៅ លោក ហ៊ុន សែន ទេ ព្រោះលោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន មិនមែនជាជនផ្តាច់ការទេ។
លោក សុក សំអឿន បញ្ជាក់ថា ការអះអាងរបស់សាក្សី គឺស្រដៀងគ្នាទៅនឹងសេចក្តីថ្លែងការណ៍កាលពីថ្ងៃទី២៩ មិថុនា របស់ លោក សួន សេរីរដ្ឋា ដែលផ្ញើទៅចៅក្រម និងមេធាវី ដែលបញ្ជាក់ថា ការបែរចុងអាវុធតម្រង់ទៅជនផ្តាច់ការ គឺមិនសំដៅទៅលើជនណាម្នាក់ទេ គឺសំដៅទៅលើមនុស្សអាក្រក់ មិនចំពោះរដ្ឋាភិបាល ឬគណបក្សនយោបាយណាឡើយ គឺសំដៅទៅលើជនណាដែលញុះញង់ឲ្យមានហិង្សារវាងកងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធជាមួយពលរដ្ឋ។
លោក សួន សេរីរដ្ឋា បានសរសេរនៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍របស់លោកដែលត្រូវក្រឡាបញ្ជីអានក្នុងសវនាការថា លោកទទួលស្គាល់ថា ខ្លឹមសារក្នុងខិត្តប័ណ្ណនោះលោកពិតជាបានសរសេរមែន ប៉ុន្តែគ្មានចរិតញុះញង់ឲ្យមានបទឧក្រិដ្ឋទេ តែជាការផ្ញើសារអប់រំដល់កងទ័ព និងសមត្ថកិច្ច កុំឲ្យប្រើហិង្សា ហើយយកច្បាប់ជាធំ និងកុំយកកាណុងកាំភ្លើងបាញ់មនុស្សស្លូតត្រង់។ ការផ្ញើសារនោះ គឺចំពេលដែលមានការដាក់កម្លាំងទាហាន និងសមត្ថកិច្ចចល័តចូលក្រុងភ្នំពេញ ក្រោយការបោះឆ្នោតជ្រើសរើសតំណាងរាស្ត្រអាណត្តិទី៥។
ទោះមានការអះអាងបែបនេះក្តី ក៏នៅក្នុងសវនាការ ព្រះរាជអាជ្ញា លោក មាស ច័ន្ទពិសិដ្ឋ សន្និដ្ឋានថា លោក សួន សេរីរដ្ឋា ពិតជាអ្នកផ្ដើមគំនិតបង្កឲ្យមានការញុះញង់ពិតមែន ដើម្បីផ្ដួលរំលំរដ្ឋាភិបាល។ លើសពីនេះ ដោយ លោក សួន សេរីរដ្ឋា មានការពាក់ព័ន្ធច្រើនដងក្នុងករណីជាមួយ លោក ម៉ម សូណង់ដូ ប្រធានវិទ្យុសំបុកឃ្មុំ ពីរឿងបង្កើតតំបន់អបគមន៍នៅខេត្តក្រចេះ និងមួយករណីទៀត នៅខេត្តបន្ទាយមានជ័យ ពាក់ព័ន្ធនឹងក្រុមចង់ផ្ដួលរំលំរដ្ឋាភិបាលនោះ លោកបានស្នើសុំឲ្យចៅក្រមស៊ើបសួរ ស៊ើបអង្កេតលើបទល្មើសរួមគំនិតក្បត់បន្ថែមលើបទចោទញុះញង់ឲ្យប្រព្រឹត្តបទឧក្រិដ្ឋជាអាទិ៍ ទៅលើ លោក សួន សេរីរដ្ឋា ទៀត។
ជុំវិញការស្នើសុំស៊ើបអង្កេតបន្ថែមលើបទល្មើសរួមគំនិតក្បត់នេះ មន្ត្រីឃ្លាំមើលសិទ្ធិមនុស្សលីកាដូ (Licadho) លោក អំ សំអាត ដែលតាមដានសវនាការនេះគិតថា ការប្រមូលបទល្មើសផ្សេងគ្នាមកកំណត់លើបទល្មើសតែមួយនោះ គឺមិនត្រឹមត្រូវតាមច្បាប់ទេ។ តុលាការត្រូវពិនិត្យទៅលើអង្គហេតុ និងអង្គច្បាប់ក្នុងបទល្មើសមួយនេះ ចៀសវាងយកបទល្មើសផ្សេងទៀតមកឡូកឡំ៖ «យើងមិនអាចយកបទល្មើសផ្សេងៗមកកំណត់លើបទល្មើសមួយទេ កាលណាបទល្មើសមួយគេត្រូវស៊ើបរកភស្តុតាង និងអង្គហេតុទៅលើបទល្មើស នឹងមិនអាចយកបទល្មើសអង្គហេតុនៃបទល្មើសផ្សេងមកបូកនឹងបទល្មើសនេះបានទេ»។
ក្រោយពីស្តាប់ការសួរដេញដោលរួច ចៅក្រមជំនុំជម្រះ លោក តុប ឈុនហេង សម្រេចប្រកាសសាលក្រមរឿង លោក សួន សេរីរដ្ឋា នេះ នៅវេលាម៉ោង ៨ព្រឹក ថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ ទី១០ កក្កដា៕
[ ស្ដាប់បទសម្ភាសន៍ពិស្ដារជាមួយលោក សួន សេរីរដ្ឋា ពាក់ព័ន្ធនឹងបញ្ហានេះOpens in new window ]
កំណត់ចំណាំចំពោះអ្នកបញ្ចូលមតិនៅក្នុងអត្ថបទនេះ៖
ដើម្បីរក្សាសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ យើងខ្ញុំនឹងផ្សាយតែមតិណា ដែលមិនជេរប្រមាថដល់អ្នកដទៃប៉ុណ្ណោះ។